Nieuws

Kabinet is het wachten beu: verplichte asielopvang in Alkmaar, Enschede, Gorinchem, Venray en Rotterdam

Het demissionaire kabinet is het wachten op opvangplekken voor asielzoekers beu en kiest voor de harde confrontatie met gemeenten: Enschede, Alkmaar, Gorinchem, Venray en de regio Rotterdam zijn als eerste aangewezen om verplicht asielzoekers op te vangen. De vijf gemeenten moeten nog deze maand zorgen voor minstens 2000 extra opvangplekken.

Remco Meijer
Afghaanse vluchtelingen voor de noodgebouwen bij opvanglocatie Heumensoord. Na de machtsovername door de Taliban deze zomer kwamen honderden Afghanen naar Nederland. 
 Beeld Marcel van den Bergh
Afghaanse vluchtelingen voor de noodgebouwen bij opvanglocatie Heumensoord. Na de machtsovername door de Taliban deze zomer kwamen honderden Afghanen naar Nederland.Beeld Marcel van den Bergh

Dat schrijven minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken) en staatssecretaris Ankie Broekers-Knol (Asiel) aan de Tweede Kamer. Als gevolg van de onverwacht hoge toeloop van asielzoekers en het gebrek aan permanente woonruimte voor asielzoekers die een status hebben gekregen, zijn grote opstoppingen ontstaan in de noodopvanglocaties. Overleg met gemeenten en provincies leverde de afgelopen weken te weinig plekken op. Daarom gaat het kabinet, dat spreekt over een ‘acute noodsituatie’, over tot dwang. De bewindslieden ‘sluiten niet uit’ dat meer gemeenten volgen.

Ollongren en Broekers-Knol beschouwen dit zelf als een zeer vergaande stap, omdat het de verhoudingen met de gemeenten op scherp zet. De afgelopen weken benadrukte het kabinet dat het deze situatie wilde vermijden. Er zit echter niets anders op, stelt Broekers-Knol nu: ‘De afgelopen periode is er heel hard gewerkt door gemeenten en provincies om extra opvangplekken te realiseren. Daar zijn we ze als kabinet heel dankbaar voor. Maar er is meer nodig. Ik begrijp dat het voor de gemeenten die de aanwijzing krijgen een moeilijke boodschap is. Helaas is dit echt het laatste redmiddel om crisisnoodopvang te voorkomen.’

In de vier gemeenten zegt het kabinet ‘relatief grote locaties’ op het oog te hebben, die bovendien op korte termijn in gebruik kunnen worden genomen. Het is de bedoeling dat de locaties drie tot zes maanden gebruikt worden. Ook begint asielorganisatie COA met het verbouwen van een pand in Alkmaar dat in eigendom is van het Rijksvastgoedbedrijf, zodat deze locatie ook snel ingezet kan worden voor de opvang van asielzoekers.

PVV-leider Geert Wilders roept de aangewezen gemeenten op het kabinet te trotseren. ‘Gemeenten moeten dit weigeren', vindt hij. Hoogleraar Adriaan Wierenga, noodrechtspecialist aan de Rijksuniversiteit Groningen, zei maandag in de Volkskrant dat het kabinet bevoegd is in te grijpen in de autonomie van gemeenten, mits het erkent dat van een acute noodsituatie sprake is, ‘een crisis die niet op een andere manier is op te lossen'. Nu het kabinet dit doet, kunnen gemeenten niet weigeren. ‘Er ligt dan een aanwijzing, maar dat kun je gerust een bevel noemen. Burgemeesters en wethouders hebben zich daaraan te houden.’

Meer over