Kabila laat president Mobutu en Mandela op zee dobberen

Onder zware internationale druk heeft president Mobutu sese Seko van Zaïre zich gisteren in de Congolese haven Pointe Noire gemeld voor overleg met rebellenleider Laurent Kabila....

AP, AFP

POINTE NOIRE

Aan boord van de Outeniqua wachtten de Amerikaanse gezant Bill Richardson en een stoet van andere buitenlandse bemiddelaars op de rebellenleider. Onder leiding van de Zuid-Afrikaanse president Nelson Mandela zou in volle zee worden onderhandeld over een vreedzame oplossing voor de crisis in Zaïre.

Het had al moeite genoeg gekost om de 66-jarige Mobutu aan boord te krijgen. Hij weigerde zich per helikopter te laten overvliegen naar de ijsbreker. Volgens de meegekomen Zaïrese minister van Buitenlandse Zaken waren Mobutu's artsen bang dat de aan kanker lijdende president inwendige bloedingen zou oplopen door de trillingen van de helikopter. Een metalen ladder bleek te stijl.

Na vijf uur heen en weer praten - er werd zelfs overwogen de zieke president met een kraan aan boord te takelen - had men de oplossing gevonden: vanaf het schip werd een geïmproviseerde loopplank neergelaten en daarover werd Mobutu in een limousine aan boord gereden.

Op de vraag of Mobutu nu zou aftreden, zoals rebellenleider Laurent Kabila had bedongen, antwoordde Mobutu's chef-staf Felix Vunduwe: 'Nee, waarom zou hij? Ze komen hier om een staakt-het-vuren te sluiten en een kader uit te werken voor de onderhandelingen over het overgangsproces.'

Kabila zelf was op dat moment nog in Angola, waar hij urenlang had beraadslaagd met president Dos Santos. Volgens plan zouden Kabila en de Zuid-Afrikaanse vice-president Thabo Mbeki van daaruit per helikopter worden overgevlogen naar de ijsbreker. Maar een woordvoerder van de Angolese president waarschuwde ineens dat Kabila 'in principe' nog niet op vrijdagavond zou vertrekken. Hij zou te weinig 'garanties' hebben gekregen, onder andere voor zijn eigen veiligheid.

Toen begon de Amerikaanse regering zich zorgen te maken. 'Deze bespreking zijn hoogst belangrijk voor Mobutu en hoogst belangrijk voor Kabila, maar ze zijn vooral hoogst belangrijk voor het Zaïrese volk', zei een regeringswoordvoerder in Washington. 'We dringen er bij beide leiders op aan ze te laten doorgaan.'

Meer over