Justitie stuit op geheim fonds voor bouwfraude

Rechercheurs van het bouwfraudeteam onderzoeken een geheim fonds dat bouwbedrijven jarenlang hebben gebruikt voor het verrekenen van illegale prijsafspraken. Alle grote bouwbedrijven deden mee.

Uit stukken, in het bezit van de Volkskrant, blijkt dat alle grote bouwbedrijven de afgelopen tien jaar hebben deelgenomen aan dit geheime fonds, waarin tientallen miljoenen euro's omgaan. Volgens bronnen rond het onderzoek, waar ongeveer twintig gespecialiseerde rechercheurs van het korps landelijke politiediensten (KLPD) en de belastingdienst (FIOD-ECD) aan werken, probeert justitie nadere informatie te krijgen over het geheime fonds, dat in de bouwwereld bekendstaat als het OEF: Oostelijk Egalisatie Fonds.

Het OEF zou voor de onderzoekers het bewijs zijn voor de wijze waarop de bouwondernemers jarenlang hebben samengespannen. Ook de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) en deparlementaire enqûetecommissie Bouwfraude zijn gestuit op dit geheime fonds, dat door de top van de wegenbouwsector zou worden geleid. Justitie weigert mededelingen te doen over het onderzoek.

In het fonds worden schulden en tegoeden, die na illegale prijsafspraken ontstaan, tegen elkaar weggestreept. Een aannemer die na overleg een bepaald werk krijgt toebedeeld, betaalt de andere bouwbedrijven een vergoeding via het OEF. Aan het eind van het jaar wordt alles onderling verrekend, ofwel geëgaliseerd. Ingewijden spreken van 'een soort ruilbeurs voor prijsafspraken'.

Uit de veelbesproken schaduwboekhouding van bouwbedrijf Koop Tjuchem, het uitgangspunt van het justitieel onderzoek naar bouwfraude, blijkt dat er via het OEF tientallen miljoenen (toen nog) guldens werden verrekend. Ook bij de aanleg van de parkeerterreinen rond het Gelredome in Arnhem zijn prijsafspraken via dit fonds verrekend.

Sommige bouwbedrijven hebben ook intern een speciale administratie voor de verrekening van prijsafspraken. Binnen bouwbedrijf Koninklijke Wegenbouw Stevin (KWS) bestond tot voor kort zelfs een speciaal meldpunt hiervoor. Bij dit geheime meldpunt, bij KWS beter bekend als MIB, moesten de directeuren van de dochterbedrijven alle prijsafspraken met concurrenten aangeven.

Een voormalig financieel-directeur van het wegenbouwbedrijf verwerkte deze afspraken en streepte ze zoveel mogelijk tegen elkaar weg. Wat overbleef, werd dan weer verrekend via het geheime fonds. De NMa deed eind april een inval bij KWS. Het bedrijf geeft geen commentaar.

Meer over