Judoka Bosch verdrietig én razend na 'diefstal'

Minutenlang bleef Edith Bosch verdwaasd op de judomat staan, de armen slap langs het lichaam, een vertwijfelde blik in de ogen....

De diskwalificatie van de onbetwiste favoriete in de klasse tot zeventig kilo werd door de voltallige Nederlandse delegatie als onrechtvaardig bestempeld, maar de drie dienstdoende scheidsrechters waren het volkomen met elkaar eens. In de halve finales had Bosch haar Sloveense tegenstandster Sraka, de latere winnares, met een staande armklem naar de grond gedwongen en die onrechtmatige handeling (hanso kumake) werd met directe uitsluiting bestraft.

Daarmee kwam na 32 seconden een abrupt einde aan wat een glorieuze gang naar haar eerste Europese titel had moeten worden. Want dat de uiterst gemotiveerde Bosch, vorig jaar bij de Europese titelstrijd in Maribor nog tweede, daar de meeste aanspraak op maakte, nadat ze haar tegenstandsters Blanco, Sesevic en Tsimashenka zonder uitzondering met ippon had gevloerd, was onbetwist.

De onverwachte tussenkomst van de drie scheidsrechters kwam daarom hard aan bij de 22-jarige judoka. 'Ik had kampioen moeten worden, ik was de beste vandaag', zei ze geëmotioneerd tussen twee huilbuien door. 'Het is alsof iemand een pistool op je hoofd zet en dan ook nog eens de trekker overhaalt.'

Pogingen van het bondscoachtrio Van Unen, De Korte en Van der Geest om hoofdscheidsrechter Jan Snijders te bewegen tot een herziening van de beslissing draaiden op niets uit. De arbiters bleven, ook na bestudering van de videobeelden later op de avond, bij hun beslissing. 'Als dit soort acties wordt bestraft', zei Van der Geest, 'dan hebben we een groot probleem. Want Edith deed niks fout.'

Dat de arm van haar tegenstandster wel degelijk in een klem had gezeten, toen Bosch haar worp inzette, was volgens Van der Geest de fout van de Sloveense zelf geweest. 'Ze had hem gemakkelijk kunnen buigen of weghalen en anders gewoon met die worp mee kunnen vallen. Maar dat meisje wilde geen punt tegen krijgen en dus hield ze haar arm stijf. Als dit al leidt tot diskwalificatie dan kunnen we wel stoppen met judo.'

Snijders was echter stellig in zijn besluit. 'Dit was een schoolvoorbeeld van hanso kumake', zei hij. Niettemin was ook hij geschrokken van de consequentie vandie straf, die achteraf doorhet scheidsrechterskorps veel te zwaar werd bevonden. 'Dat ze de partij verloor was terecht. Maar uitsluiting van het toernooi gaat wel erg ver. Die regels zullen we snel moeten aanpassen', aldus Snijders.

Nu kreeg de aan haar voet geblesseerde Belgische judoka Jacques zonder strijd de bronzen medaille omgehangen en werd Bosch uit de uitslag geschrapt. Daarmee verspeelde Bosch bovendien punten voor olympische kwalificatie. Verwoede pogingen van vrouwenbondscoach Van Unen om dat onheil nog te voorkomen liepen op niks uit. De hoofdscheidsrechter bleef bij zijn besluit.

De Nederlandse coaches kondigden direct aan een protest te zullen indienen bij het Europese hof van sportarbitrage in Lausanne. Van der Geest: 'Het enige positieve hieraan is dat het nu gebeurt en niet op de Spelen. Nu hebben we de tijd om uit te zoeken, hoe het werkelijk in elkaar steekt en dan weten de scheidsrechters het ook in het vervolg. Misschien krijgen we genoegdoening voor Edith en anders moeten we leren leven met deze belachelijke regels.'

Bosch was lange tijd in het geheel niet voor rede vatbaar. De pupil van Chris de Korte was bezig aan een veelbelovend seizoen. Vooral met haar overwinning in het sterk bezette Super A-toernooi van Parijs maakte ze begin dit jaar indruk. Verder won ze al de Kano Cup in Japan, de Dutch Open in Rotterdam en werd ze derde bij de Open Duitse in Hamburg. De Europese titel had de bekroning moeten worden.

'Nu loopt iemand anders met een medaille om haar nek die ik verdien', zei Bosch. 'Als dit nou is waar ik al die tijd zo verschrikkelijk hard voor heb getraind dan kan ik er beter mee stoppen, want hier doe ik het dus niet voor. Het is alsof de grond onder mij is weggeslagen.'

Meer over