Nieuws

Jongeren aangespoord om steekwapens in te leveren: ‘Drop je knife en doe wat met je life’

Een landelijke campagne moet jongeren vanaf vandaag overtuigen hun steekwapens in te leveren. Onder het motto ‘Drop je knife en doe wat met je life’ worden messenbezitters opgeroepen zich te melden met hun wapens. Of dat ook werkt om het aantal steekincidenten te verminderen, is volgens de wetenschap nog wel de vraag.

Inzamelingsacties brengen genoeg wapens op tafel, maar dat dit ook daadwerkelijk tot vermindering van steekincidenten leidt, is niet aangetoond. Beeld ANP
Inzamelingsacties brengen genoeg wapens op tafel, maar dat dit ook daadwerkelijk tot vermindering van steekincidenten leidt, is niet aangetoond.Beeld ANP

Half oktober wordt in 200 gemeenten een inzamelweek gehouden. Jongeren kunnen anoniem meedoen, zonder een straf te riskeren. In veel gemeenten zijn al regelmatig inleverdagen. De nieuwe landelijke campagne is een initiatief van het ministerie van Justitie en Veiligheid, in samenwerking met het ministerie van Onderwijs, negentien gemeenten met ‘urgente wapenproblematiek’, de politie, het Openbaar Ministerie en enkele belangenorganisaties.

Het doel is om jongeren en hun ouders bewust te maken van de risico’s die gepaard gaan met wapenbezit en -gebruik. In het kader van de campagne zal op risicoplekken ook preventief worden gefouilleerd. Op scholen worden voorlichtingslessen gegeven en controles uitgevoerd.

Dikke boete

‘Een wapen op zak is verboden. Dat geldt voor alle soorten messen’, aldus minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid. ‘Als je niet kunt aantonen dat je een mes nodig hebt voor je beroep of opleiding, kan je een dikke boete van de politie krijgen. En je bent helemaal de pineut als je een verkeerd en agressief persoon tegen het lijf loopt.’

‘Een wapen dragen betekent te vaak: een wapen gebruiken’, zegt ook minister Dekker voor Rechtsbescherming. ‘Zo loopt een woordenwisseling al snel uit in een steekpartij. Jongeren en wapens, die combinatie bannen we uit.’

Twijfelachtig

Afgelopen zomer werden in Arnhem bij een lokale actie 178 wapens ingeleverd. De inzamelingsacties brengen dus genoeg wapens op tafel, maar dat dit ook daadwerkelijk tot vermindering van steekincidenten leidt, is niet aangetoond. ‘Jongeren die van plan zijn wapens te gebruiken, gaan die niet inleveren. Dat doen mensen die ervan af willen’, aldus Frank Weerman, bijzonder hoogleraar jeugdcriminologie aan de Erasmus Universiteit, eerder dit jaar. ‘Elk wapen van de straat is er één. Maar onderzoek naar de effectiviteit van wapeninzamelacties heb ik niet kunnen vinden. We weten dus niet of het werkt.’ Hoewel een signaal afgeven naar jongeren nuttig kan zijn, zegt hij dat er niet te veel van de acties moet worden verwacht.

Na een stijging van het aantal geweldsincidenten onder jongeren in 2018 en 2019, was er vorig jaar alweer sprake van een afname. ‘Er is zeker wat aan de hand, maar vergeleken met de jaren negentig gaat het echt een stuk beter’, benadrukt Weerman. Toch springen berichten over steekincidenten met jonge daders en slachtoffers steeds in het oog.

Minister Grapperhaus komt later dit jaar met een wetsvoorstel om de verkoop van legale messen aan minderjarigen te verbieden.

Meer over