Jeruzalem: ruit of halve maan

Met de komst van de rode ruit wil het Internationale Rode Kruis Israël en de Palestijnen als lid verwelkomen. Maar beider gevoeligheden zorgden tot op het laatst voor een impasse....

Van onze verslaggeefster Sara De Sloover

Een symbool dat aan duidelijkheid niets te wensen overlaat maar wel alle religieuze associaties overstijgt. Dat is de redenering achter de rode ruit, het symbool dat het Internationale Rode Kruis in september na jaren debatteren als derde embleem aanvaardde.

In Genève werd tot gisteravond laat door het algemeen bestuur van de organisatie vergaderd om de ruit in de statuten op te nemen. ‘De huidige symbolen, het rode kruis en de rode halve maan, worden niet meer overal ter wereld geaccepteerd. Vooral in conflictgebieden als Afghanistan en Sudan rijzen nogal eens problemen’, zegt Cees Breederveld, directeur van het Nederlandse Rode Kruis, woensdagavond vanuit Genève.

Maar met de rode ruit hoopt het Rode Kruis vooral alle obstakels uit de weg te ruimen voor de toetreding van Israël en de Palestijnen.

De Israëlische hulpdienst, die bij haar oprichting weigerde een kruis of halve maan te voeren, heet Magen David Atom, hebreeuws voor Rode Davidster, een embleem dat internationaal nooit werd erkend. Met de rode ruit hoopt Israël een einde te kunnen maken aan zestig jaar isolement.

Ook de Palestijnse Halve Maan was tot nog toe uitgesloten van lidmaatschap, omdat nationale hulporganisaties verbonden moeten zijn met een soevereine staat. Maar het Internationale Rode Kruis wil voor Palestina graag een uitzondering maken, om beide partijen in het Midden-Oostenconflict gelijk te behandelen.

‘We gaan desnoods de hele nacht door’, aldus gisteravond Breederveld, die in Genève met bijna 320 andere onderhandelaars om de tafel zat. ‘Het gevoel dat we dichtbij een compromis staan overheerst. Hopelijk lukt dat, anders zijn we verplicht te stemmen. Dat is voor ons een ongewoon procédé. Gewoonlijk proberen we, als humanitaire organisatie, altijd een compromis te bereiken. In het veld kunnen onderlinge geschillen slecht uitwerken.’

In november erkende de Israëlische hulpdienst de Palestijnse Halve Maan als de enige hulpdienst die in de bezette gebieden mag optreden. Het neutrale Zwitserland houdt de toepassing van deze afspraak in de gaten.

Het probleem waarover tot gisteravond laat in Genève werd gedebatteerd, is wat wel en niet tot die bezette gebieden moet worden gerekend. Moslimlanden vinden dat de Rode Halve Maan toegang moet krijgen tot Oost-Jeruzalem en de Golan-hoogvlakte. Voor dat laatste punt maakt vooral Syrië zich sterk. De bondgenoten van Israël zijn hiertegen.

‘Het grote probleem blijft Oost-Jeruzalem’, aldus Breederveld. ‘De Palestijnen in Oost-Jeruzalem willen erg graag door Palestijnse artsen behandeld worden. We willen hier geen politiek bedrijven, maar in humanitaire zin moeten we wel grenzen afbakenen.’

Meer over