Israëls noodlot

Wereldwijd is gisteren met grote verslagenheid kennisgenomen van de ernstige hersenbloeding die de Israëlische premier Ariel Sharon heeft getroffen. Ook uit Europa, waar Sharon nog niet zo lang geleden de onverzettelijkheid van de Israëlische politiek symboliseerde, stroomden de aanhankelijkheidsbetuigingen binnen....

De internationale reacties zijn tekenend voor de omdraaiing die zich hetafgelopen jaar heeft voltrokken in de beeldvorming over de hardvochtigeIsraëlische oud-generaal. Toen Sharon in 2001 door middel van een groteverkiezingszege aan de macht kwam, werd hij omwille van zijn imago alshavik veeleer als een belemmering voor de vrede gezien. Dat hij enkelejaren later door een eigenmachtig besluit de Gazastrook te ontruimen, aande basis zou staan van een 'unilaterale doorbraak' in een hopeloosvastgelopen vredesproces, was door geen van de talloze Midden-Oostenexpertsdie hem als boeman hadden weggeschreven, voorzien.

Het roept herinneringen op aan Sharons illustere voorganger YitzhakRabin. Ook hij was een door de wol geverfde oud-generaal die na veleoverwinningen op het slagveld tot het inzicht kwam dat een uiteindelijkeoplossing van het Israëlisch-Palestijnse conflict niet langs militaire wegvalt te behalen. Maar zoals het noodlot in 1995 op een cruciaal moment inhet vredesproces toesloeg bij Rabin - in de vorm van een kogel van eenjoodse extremist - gebeurt dat nu door een zware hersenbloeding bij Sharon.En het moment waarop het gebeurt, komt net zo ongelegen als destijds.

Sharons combinatie van hard optreden met een diepgevoelde bereidheiddesnoods alleen een oplossing van het conflict met de Palestijnen teforceren, heeft een gevoelige snaar geraakt bij een Israëlisch publiek datsnakt naar beëindiging van het voortdurende geweld. Dat verklaart waaromSharons onlangs opgerichte partij Kadima in de peilingen vrijwel direct deoude Likudpartij kon overvleugelen.

Dat Sharon nu als politicus is uitgeschakeld, is een grote bedreigingvoor het door hem ingezette beleid van unilaterale terugtrekking uitbezette gebieden. Dat beleid is in hoge mate verbonden aan de persoonSharon zelf. Blijft 'de geest van Sharon' de komende tijd boven deIsraëlische politiek hangen en is er nog hoop voor Kadima, of zullen zijnvele tegenstrevers het vacuüm vullen en Sharons unilaterale vredeskoersmet succes tot een anomalie in de geschiedenis bestempelen? Dat is de vraagdie in de aanloop naar de verkiezingen in maart moet worden beantwoord.

Zeker is dat Sharons ziekte op een hoogst ongelegen moment komt in hetMidden-Oosten. Terwijl almaar duidelijker wordt dat er in de Palestijnsegebieden sprake is van een ernstige gezagscrisis die in anarchie dreigt uitte monden, staan de Israëli's voor de taak de destructieve krachten inte tomen die Sharons uitschakeling kan oproepen. Beide partijen moeten eralles aan doen om de voorzichtige winst van het afgelopen jaar - mindergeweld en het begin van een Israëlische terugtrekking uit bezette gebieden- niet teniet te doen. Reageren? volkskrant.nl/commentaar

Meer over