Is Bibi opgewassen tegen zijn taak?

Het wordt een drukker weekje dan normaal voor president Clinton. Om te beginnen moet hij het vredesproces in het Midden-Oosten zien te redden en zondag gaat hij voor het eerst op de televisie met Bob Dole in debat....

ART VAN IPEREN

Het moet wel heel gek lopen wil Clinton zijn herverkiezing mislopen. Anderhalf uur gaat hij zondag met zijn Republikeinse opponent in de clinch. Dole staat op een ogenschijnlijk onoverbrugbare achterstand.

James Carville, Clintons verkiezingsstrateeg, geeft Dole in Newswhand heeft, moet hij zich als underdog opstellen, Clinton vooral niet aanvallen, zijn oorlogswpige leiders die thuis met de rug tegen de muur staan zal heel wat moeilijker zijn dan het wanhoopsoffensief van Dole afslaan.

Newsweek is niet optimistisch over de kans dat Clinton Netanyahu en Arafat tot de orde kan roepen. In Washington wordt er openlijk aan getwijfeld of 'Bibi wel opgewassen is tegen zijn taak.' Clinton heeft nauwelijks invloed op hem en de premier zelf lijkt in de greep van 'een stelletje extremisten' in zijn entourage. 'Netanyahu gedraagt zich als een teenager', is het vernietigende oordeel van de vooraanstaande Israëlische politicoloog Yaron Ezrahi. 'Het is absurd dat wij zo weinig invloed hebben op een land waar we zoveel miljarden inpompen', verzucht een hoge funtionaris van het Pentagon.

Voor Clinton komt de crisis uitermate slecht uit. Hij wil maar wat graag het vredesproces als een van zijn successen op het gebied van buitenlandse politiek presenteren. Maar hij staat voor het dilemma Netanyahu tot concessies te moeten aansporen zonder de joodse kiezers te veel van zich te vervreemden. Of Clinton daarin slaagt, is volgens Fareed Zakaria in Newsweek zeer de vraag. Clinton zal moeten erkennen dat de rol van de VS in het vredesproces en de invloed op Netanyahu 'slechts maginaal' is. De VS kunnen het conflict niet beëindigen. Alleen de twee betrokken partijen zijn daartoe in staat.

De weekbladen achten het nog te vroeg om schuldigen aan te wijzen. Maar expliciet en impliciet is er meer kritiek op Netanyahu dan op Arafat. De koppige Netanyahu heeft het onheil zelf over zich afgeroepen door Arafat links te laten liggen en de controversiële tunnel te openen; Arafat had genoeg van Netanyahu's talmen en speelde zijn troefkaart uit: hij heeft aangetoond dat de Palestijnen een nieuwe intifada kunnen ontketenen als volledige uitvoering van het vredesakkoord uitblijft.

In dat politieke krachtenveld lijkt president Clinton toch de enige die een oplossing kan forceren. Het is een zware taak leider van de enige supermacht ter wereld te zijn, terwijl Rusland stuurloos ronddobbert in afwachting van Jeltsins bypass-operatie. 'Ik denk wel eens met weemoed terug aan de Koude Oorlog', mijmert Carlos Fuentes in Le Nouvel Observateur. 'Toen was alles nog zo eenvoudig. Men wist toen tenminste nog waar de goeden en waar de slechten zaten.'

Art van Iperen

Meer over