Nieuws

Iran provoceert VS en Europa met nieuwe, vergaande nucleaire stap

Iran heeft opnieuw een provocerende stap gezet richting het verder verrijken van uranium. Tot woede van de VS en Europa wil Teheran uraniummetaal gaan produceren. Dit kan worden gebruikt voor een kernwapen.

Archiefbeeld uit 2011 van een nucleaire fabriek in Teheran. Beeld AP
Archiefbeeld uit 2011 van een nucleaire fabriek in Teheran.Beeld AP

De aankondiging van Teheran dreigt het indirecte overleg in Wenen tussen de VS en Iran in de wielen te rijden dat in april werd gestart. De regering-Biden hoopt met deze onderhandelingen het internationale atoomakkoord uit 2015 te redden dat moet voorkomen dat Iran ooit een kernmacht wordt.

Sinds toenmalig president Trump in 2018 Amerika terugtrok uit deze nucleaire deal, ligt het op losse schroeven. Iran schendt sindsdien het akkoord, onder andere met de verrijking van uranium. Teheran hoopt zo de VS en Europa onder druk te zetten om de deal weer nieuw leven in te blazen en de knellende economische sancties op te heffen.

De hogere verrijking van uranium en de productie van uraniummetaal, dat kan worden gebruikt voor de kern van een atoombom, is verboden volgens het atoomakkoord. In februari bleek al dat Iran een kleine hoeveelheid uraniummetaal, 3,6 gram, had gemaakt. Het internationale atoomagentschap IAEA kreeg dinsdag van Iran te horen dat een hoeveelheid verrijkt uranium zou worden overgebracht naar een nucleaire installatie in Isfahan, waar het zou worden omgezet in uraniummetaal.

Zorgwekkend

Volgens Teheran is er niets mis met de productie van het uraniummetaal, omdat het zal worden gebruikt om brandstof te maken voor een onderzoeksreactor in Teheran. Volgens de Europese partners in het atoomakkoord is dit echter onzin en heeft Iran het uraniummetaal helemaal niet nodig.

‘Onderzoek naar en de productie van uraniummetaal is een belangrijke stap in de ontwikkeling van een kernwapen’, aldus Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en Duitsland in een harde verklaring. ‘Met zijn laatste stappen bedreigt Iran een succesvol resultaat van de besprekingen in Wenen.’

Ook de VS haalden uit naar de Iraanse regering. Het State Department zei het ‘zorgwekkend’ te vinden dat Teheran blijft doorgaan met het schenden van het akkoord met activiteiten die van nut kunnen zijn voor onderzoek naar een atoombom. ‘Het is weer een ongelukkige stap achteruit voor Iran’, aldus een woordvoerder.

Knagen aan akkoord

De Iraanse stap is vrijwel zeker bedoeld om de VS onder druk te zetten. De onderhandelingen in Wenen met de regering-Biden hebben tot nu toe niet tot iets concreets geleid. Teheran hoopt zo snel mogelijk onder de knellende sancties uit te komen die het land weer werden opgelegd onder Trump.

Volgens de Europese landen is er ‘vooruitgang’ geboekt, maar het overleg werd in juni opgeschort. Het is onduidelijk wanneer de besprekingen weer worden hervat. Iran ontkent al jaren dat het erop uit is om kernwapens te maken om ‘s werelds tiende kernmacht te worden. Het Westen en Israël geloven dit echter niet en zeggen dat het omvangrijke nucleaire programma, met uraniumverrijkingsfabrieken in Natanz en Fordow, Iran in staat kan stellen om in korte tijd een atoombom te maken.

Teheran maakt nu gebruik van deze internationale bezorgdheid door steeds stapje voor stapje te knagen aan de nucleaire deal. Sinds de Iraanse regering bekendmaakte dat het zich niet langer zou houden aan het akkoord, vanwege de opzegging door de regering-Trump, is de productie en verrijking van uranium hervat.

Zo werd uranium verrijkt tot twintig procent, veel meer dan de toegestane 3,6 procent volgens het akkoord. Voor de productie van een atoombom is uranium nodig dat is verrijkt tot negentig procent. Ook heeft Iran meer geavanceerde centrifuges in gebruik genomen in de verrijkingsfabriek in Natanz. Deze kunnen worden gebruikt om snel een grote hoeveelheid hoogverrijkt uranium te produceren.

Meer over