IranOphanging

Internationale verontwaardiging na ‘barbaarse’ executie van Iraanse journalist

De executie van de Iraanse journalist Ruhollah Zam (42) leidt tot een golf van internationale verontwaardiging. Zam, die in Parijs woonde, werd vorige week opgehangen omdat hij kritische berichten over het regime in Teheran verspreidde.

De journalist Ruhollah Zam. Hij werd vorige week opgehangen omdat hij kritische berichten over het regime in Teheran verspreidde. Beeld AP
De journalist Ruhollah Zam. Hij werd vorige week opgehangen omdat hij kritische berichten over het regime in Teheran verspreidde.Beeld AP

Frankrijk noemt de dood van Zam ‘barbaars en onaanvaardbaar’ en de Europese Unie veroordeelt de executie ‘in de strengste bewoordingen’. Maandag hebben vier Europese landen zich uit protest teruggetrokken uit een conferentie die vanuit Teheran werd georganiseerd. De ambassadeurs van Frankrijk, Duitsland, Italië en Oostenrijk zouden online bij de handelsconferentie aanwezig zijn, die nu door de organisatie is uitgesteld.

Zam beheerde vanuit zijn ballingsoord Parijs het populaire kanaal AmadNews op Telegram. Daar deelde hij niet alleen nieuwsberichten en video’s, maar gaf hij zijn 1,4 miljoen volgers ook praktische informatie over de tijd en plek van demonstraties toen mensen in 2017 en 2018 massaal de straat opgingen om politieke verandering en economische verbetering te eisen.

Daarnaast postte Zam een handleiding om molotovcocktails te maken, en publiceerde hij bezwarende documenten over hoge Iraanse functionarissen, bijvoorbeeld over corruptie of seksschandalen.

Franse politiebescherming

Ruhollah Zam, de zoon van een gerespecteerde Iraanse geestelijke, stond in 2009 zelf op de barricades tijdens de protesten tegen de uitslag van de presidentsverkiezingen. Hij belandde in de gevangenis, maar wist het land te ontvluchten en leefde sinds 2011 in Frankrijk, waar hij politiek asiel had gekregen.

Zijn activisme leverde Zam meerdere bedreigingen op, en de journalist stond in Frankrijk samen met zijn familie onder politiebescherming. Hij had plannen om een professioneel televisiekanaal oprichten, en was volgens de organisatie Reporters Without Borders op zoek naar geldschieters. Om die reden kwam hij in Irak terecht, waar hij hoopte gelijkgestemden te ontmoeten die hem zouden kunnen helpen.

Showproces

Het is onduidelijk wat er precies is gebeurd, maar waarschijnlijk hebben inlichtingenofficieren van de Iraanse Revolutionaire Garde hem in Irak in de val gelokt: volgens zijn vrouw was hij plotseling niet meer telefonisch bereikbaar, en kort daarna liet Iran weten dat zij hem hadden opgepakt. In juni dit jaar werd Zam na een showproces ter dood veroordeeld voor ‘corruptie op aarde’, een aanklacht die vaak wordt gebruikt in zaken die te maken hebben met spionage of pogingen om het regime omver te werpen.

Meer over