NieuwsLimburg

‘Inkrimpen Maastricht Airport levert Limburg meer voordeel op dan voortzetten’

Limburg is beter af met een kleiner Maastricht Aachen Airport (MAA). Dat kan door de passagiersvluchten te schrappen of tegelijkertijd ook het vrachtvervoer van de regionale luchthaven te weren. De nadelen, zoals het verlies aan banen en omzet, wegen in beide scenario’s niet op tegen de voordelen in de vorm van minder overlast voor omwonenden en toeristen.

Privévliegtuigen arriveren op Maastricht Aachen Airport met bezoekers voor een editie van de kunstbeurs Tefaf. Beeld ANP
Privévliegtuigen arriveren op Maastricht Aachen Airport met bezoekers voor een editie van de kunstbeurs Tefaf.Beeld ANP

Dat blijkt uit een maatschappelijke kosten- en batenanalyse (mkba) die vandaag door de Alliantie tegen Uitbreiding MAA aan de Provinciale Staten wordt aangeboden. Hoewel het provinciebestuur zelf geen onderzoek wilde, moet het wel komend jaar een besluit nemen over de toekomst van Maastricht Aachen Airport. Die is onzeker omdat vorig jaar opnieuw een poging mislukte om het vliegveld te privatiseren: een nieuwe exploitant die de luchthaven tien jaar zou besturen gaf het al na drie jaar op.

In het Limburgse parlement leek na dat debacle een meerderheid te zijn voor een onderzoek naar de plussen en minnen van de luchthaven, maar het voorstel werd weggestemd. Daarop zamelden tegenstanders van uitbreiding van het vliegveld 25 duizend euro in om die rekensom alsnog te laten maken door twee economische onderzoeksbureaus in Rotterdam, Neo Observatory en LeoBus. Die hebben hun analyses grotendeels gebaseerd op feiten die zijn verzameld door instellingen als het CBS en bureaus die in opdracht van de rijksoverheid, het provinciebestuur en de luchthaven onderzoek deden.

‘Meestal wordt zo’n analyse uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, of de provincie. Naar mijn mening is het een noodzakelijke stap, omdat anders de voor- en nadelen niet goed tegen elkaar kunnen worden afgewogen’, zegt Carl Koopmans, hoogleraar beleidsevaluatie aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Koopmans wordt geregeld benaderd door omwonenden voor een second opinion bij mkba’s die de overheid laat uitvoeren. ‘Een probleem is dat zij niet beschikken over de budgetten die overheden hebben.’

In hun analyse becijferen de Rotterdamse economen dat het beëindigen van vakantievluchten met ingang van 2025 tot 2050 een voordeel oplevert van tussen de 107 miljoen en 230 miljoen euro, afhankelijk van hoe de economie zich ontwikkelt. Als ook het vrachtverkeer verdwijnt, kan het batig saldo oplopen tot 331 miljoen euro.

Als de luchthaven kleiner wordt hoeft er minder geld worden uitgegeven aan het geluiddicht maken van woningen of het uitkopen van ernstig gehinderden, is er minder onderhoud nodig en is de aanslag op het milieu en het toerisme geringer. Wel is er een verlies aan omzet op de luchthaven, zijn Limburgse vakantiegangers die nu vanaf ‘Maastricht’ vliegen duurder uit en gaat er werkgelegenheid verloren. Al die economische posten vallen weg te strepen tegen de bredere welvaartseffecten, zeggen de onderzoekers.

Volledige sluiting van de luchthaven zou grond opleveren voor andere projecten in Limburg. Het is de op een na dichtstbevolkte regio van Nederland.

null Beeld

Het Limburgse provinciebestuur heeft begin dit jaar oud-staatssecretaris Pieter van Geel gevraagd in samenspraak met alle belanghebbenden een advies op te stellen over de toekomst van Maastricht Aachen Airport. Sluiting is daarin niet een optie, uitbreiding van het aantal vluchten wel. In een van de onderzoeken die Van Geel heeft laten uitvoeren staat dat ‘een passagiersvolume van 747 duizend in 2030 waarschijnlijk is’. Dat zijn er 300 duizend meer dan in 2019. Zelfs in dit scenario is de welvaartsbijdrage van een luchthaven zonder passagiers- en/of vrachtvluchten groter dan bij de voortzetting van Maastricht Aachen Airport, zo laat de maatschappelijke kosten-baten analyse zien.

‘We hebben Van Geel onze maatschappelijke kosten- en batenanalyse al laten inzien en hij heeft ons er vragen over gesteld’, zegt Wim Derks van de Alliantie tegen Uitbreiding MAA. Hij heeft ook gezegd onze analyse mee te nemen in zijn advies.’

Limburg zou graag zien dat zijn vliegveld onderdeel zou worden van Schiphol, dat eigenaar is van Rotterdam en Lelystad en de helft bezit van de aandelen Eindhoven Airport. De nationale luchthaven houdt evenwel de boot af. Van Den Haag heeft Limburg niets te verwachten. In de nieuwe Luchtvaartnota die in november verscheen noemt het kabinet Maastricht Aachen Airport weliswaar een ‘luchthaven van nationaal belang’, maar moet de provincie zelf de broek ophouden. Ook wijst de regering het samengaan van vliegvelden af.

Meer over