nieuws

Indonesische ramptoestel was net weer in bedrijf na negen maanden coronapauze

De Indonesische Boeing 737-500 die zaterdag te pletter viel in de Javazee met 62 mensen aan boord vloog pas weer sinds drie weken. Het toestel had daarvoor na negen maanden aan de grond gestaan vanwege de coronacrisis.

Soldaten en andere hulpverleners vervoeren brokstukken van de Boeing die zaterdag crashte in de Javazee. Beeld AP
Soldaten en andere hulpverleners vervoeren brokstukken van de Boeing die zaterdag crashte in de Javazee.Beeld AP

Of de ramp met vlucht 182 van Sriwijaya Air op enige manier te maken heeft met slijtage of verstopte leidingen door die stilstand kunnen de Indonesische autoriteiten niet zeggen. Daarop zouden de zwarte dozen met vluchtgegevens en cockpitgesprekken het antwoord kunnen geven. De recorder met vluchtgegevens is dinsdag uit het zeewater gehaald en is onderweg naar het vasteland voor onderzoek. De recorder met de gesprekken in de cockpit is wel gelokaliseerd, maar nog niet geborgen.

De Boeing 737-500, een 26 jaar oud toestel, werd vorig jaar maart uit dienst genomen toen de internationale luchtvaart werd verlamd door alle reisbeperkingen die wereldwijd werden ingesteld om verspreiding van het coronavirus te verhinderen.

Op 17 december kreeg het toestel een bewijs van luchtvaardigheid nadat een routine-inspectie geen gebreken aan het licht had gebracht. Op 19 december werd de Boeing weer in bedrijf genomen door Sriwijaya Air, maar het zou nog drie dagen duren voordat de eerste passagiers weer aan boord zouden stappen.

Daarna heeft de 737-500 dagelijks zo’n vier tot zes vluchten gemaakt, louter op binnenlandse bestemmingen. Zaterdag viel het toestel uit de lucht tijdens zijn vijfde vlucht van de dag, van Jakarta naar Pontianak, op het Indonesische deel van Borneo.

Het vliegtuig was vier minuten eerder opgestegen van Soekarno-Hatta International Airport en nog bezig aan de klim naar kruishoogte. Het toestel stortte binnen een minuut van ruim 3.000 meter hoogte in de Javazee neer. Op zo’n 100 meter hoogte gaven de boordcomputers voor de laatste keer gegevens door aan een netwerk waaraan elk vliegtuig zijn positie meldt.

De Indonesische ongevallenraad zegt uit de eerste voorlopige waarnemingen op te maken dat het vliegtuig nog intact was toen het uiteenspatte op het water. Vissers in de buurt van de rampplek hadden eerder gesproken van één of twee explosies.

Onderhoud

Vliegtuigen die langer dan een paar weken aan de grond worden gehouden ondergaan permanent onderhoud om de vorming van roest en verstoppingen te voorkomen. De handleiding van een 737 – ’s werelds populairste toestel – telt meer dan honderd pagina’s met instructies bij langdurige stilstand. Zelfs de wielen hebben hun eigen verzorgingsprogramma: die moeten elke dertig dagen een stukje draaien om te voorkomen dat de banden doorslijten.

Het tiptop houden van een stilstaand vliegtuig wordt door luchtvaartdeskundigen wel vergeleken met het balsemen van een lijk. Van sommige onderdelen moet het smeermiddel regelmatig worden vervangen, terwijl een geregelde spoeling voorkomt dat bacteriën en schimmels woekeren in de brandstoftanks en dat die kerosine in ‘mayonaise’ veranderen. Een vliegtuig dat elke dag de lucht in gaat, heeft daar geen last van.

Hulpverleners leggen bodybags op een rij in de haven van Jakarta. Bij de ramp met een Boeing 737-500 van Sriwijaya Air kwamen 62 mensen om het leven. Beeld AFP
Hulpverleners leggen bodybags op een rij in de haven van Jakarta. Bij de ramp met een Boeing 737-500 van Sriwijaya Air kwamen 62 mensen om het leven.Beeld AFP

Als de oorzaak van de ramp inderdaad verband houdt met de lange stilstand kan dat niet zonder gevolgen blijven voor duizenden andere vliegtuigen die de laatste tijd uit de stalling zijn gehaald.

Vorig jaar juni moest een toestel van Wizz Air op de luchthaven van Doncaster vlak voor het opstijgen zijn vlucht afbreken toen de piloten een afwijking constateerden van een sensor die de snelheid van het toestel aangeeft. In dit meetinstrument bleken na inspectie enkele kleine larven te zitten. Die hadden zich daar genesteld toen de Airbus A321 in maart voor langere tijd werd ‘gestald’ vanwege de coronacrisis.

MEER LEZEN?

De ramp met vlucht 182 van Sriwijaya Air zaterdag voor de kust van Jakarta is de op-een-na grootste nachtmerrie die Boeing op dit moment had kunnen treffen. De Amerikaanse vliegtuigbouwer was juist bezig om het vertrouwen te herwinnen van klanten en reizigers na het debacle met de 737-Max.

Meer over