India wil Gandhi’s bril en zijn sandalen terug

De bescheiden bezittingen van de legendarische Indiase leider Mahatma Gandhi vormen zestig jaar na diens dood het middelpunt van grensoverschrijdende opwinding.

Een Amerikaans veilinghuis wil deze week in New York een aantal persoonlijke spullen van Gandhi verkopen. Aangeboden worden onder meer Gandhi’s bril met de karakteristieke ronde glazen, een zilveren Zenithzakhorloge, zijn leren sandalen en een bord en de kom waarin hij de laatste maaltijd nuttigde voordat hij in 1948 werd vermoord. Het veilinghuis schat dat de veiling 20- tot 30 duizend dollar zal opbrengen.

De geplande veiling leidde tot opschudding in India. Daar worden de memorabilia van de man die zich vreedzaam verzette tegen het Brits koloniaal bestuur beschouwd als nationaal erfgoed dat thuishoort in een Indiaas museum. Velen spreken er schande van dat de schamele eigendommen van de ascetisch levende Gandhi te gelde worden gemaakt.

Het Hooggerechtshof in New Delhi keerde zich tegen de veiling, maar de relevantie van het rechterlijk bevel ontging de verzamelaar die Gandhi’s bezittingen van de hand wil doen, de in Amerika wonende James Otis. Die zegt bereid te zijn de spullen te verkopen aan de Indiase consul in New York, maar hij wees een bod van het consulaat af. Dat zou veel te laag zijn.

Visioen van een vrij India
Hoe kwam Otis aan Gandhi’s erfenis? Voor zover bekend gaf Gandhi zijn bril met leren brillenkoker aan een kolonel met de mededeling dat dit de ‘ogen’ waren die hem het ‘visioen van een vrij India hadden gegeven’. Het horloge, de kom en het bord schonk hij aan zijn achternicht Abha, die jaren als zijn assistent werkte. De sandalen zou Gandhi aan een Britse officier hebben gegeven die hem fotografeerde in Jemen. Een particuliere verzamelaar – Otis? – zou de spullen vervolgens hebben verkregen van de familie Gandhi.

Een achterkleinzoon van Gandhi zamelt geld in om de collectie te kunnen opkopen.

Meer over