'Ik zou mijn DigiD hebben uitgeleend'

Als op de maandag voor Kerst zijn AOW nog steeds niet is gestort, ruikt Nico van Luijk onraad. En terecht. Zijn DigiD-account is gekaapt.

AMSTERDAM - Normaal krijgt Nico van Luijk zijn AOW-uitkering altijd op de 19de of 20ste van de maand gestort. Dus als hij op 20 december nog niet zijn 698 euro heeft ontvangen, moppert hij alleen wat over ambtenaren die hun werk niet doen. Alarmbellen gaan nog niet bij hem af, want het zijn de dagen voor Kerst en dan wil alles nog wel eens wat langzamer gaan. Aan DigiD-fraude denkt hij al helemaal niet.

Als Van Luijk na het weekend, op maandag 23 december, weer zijn bankrekening bekijkt, is er nog steeds geen cent van zijn pensioen te bekennen. De 67-jarige belt de Sociale Verzekeringbank (SVB), waar hij zijn uitkering van ontvangt. 'Ze zeiden: we hebben uw geld op een ander rekeningnummer gestort.' Van Luijk is verbaasd: hij heeft nooit zijn rekeningnummer gewijzigd. Maar het SVB zegt hem een brief te hebben gestuurd om de wijziging te bevestigen. Die brief heeft hij echter nooit ontvangen.

Het blijkt dat het bankrekeningnummer van Van Luijk rond 11 december is veranderd via zijn DigiD-account - hij is een van de slachtoffers van de DigiD-fraude die aan het licht is gekomen in Amsterdam-Zuidoost. 'Toen kwam de discussie: wie heeft hier schuld aan?' De SVB verwijt Van Luijk aanvankelijk slordigheid; hij zou onzorgvuldig zijn omgegaan met zijn DigiD. 'Ik zou hem hebben uitgeleend, maar de laatste keer dat ik mijn DigiD had gebruikt was voor mijn belastingaangifte, in april.'

Nico van Luijk woont met zijn vrouw in een moderne flat aan een brede weg, die vooral druk is met doorgaand verkeer. De brievenbussen van de bewoners bevinden zich aan de straatkant. Het zou moeten opvallen als iemand daar de post uit probeert te vissen. Toch komt er regelmatig post niet aan in het complex. Eerder verdween een door Van Luijk aangevraagde creditcard spoorloos en bij één van zijn buren werd twaalfduizend euro afgeschreven, nadat een creditcard en de bijbehorende brief met activeringscode werden onderschept.

Het is nog onduidelijk hoe de DigiD-fraudeurs te werk zijn gegaan, maar waarschijnlijk hebben ze de post van de slachtoffers onderschept en zijn ze zo achter zijn persoonsnummer en geboortedatum gekomen. Met die gegevens kunnen op internet nieuwe inlogcodes voor DigiD worden aangevraagd. Als die brief met de nieuwe codes ook weer onderschept wordt, kunnen de daders inloggen op het DigiD-profiel van hun slachtoffers en daar het rekeningnummer wijzigen waarop hun uitkeringen gestort worden.

Na wat heen en weer gebel besluit de SVB Van Luijk een voorschot te geven op zijn uitkering. Het voorschot wordt naar verwachting kwijtgescholden als Van Luijk een kopie van de aangifte bij de politie opstuurt. De SVB laat dan al doorschemeren dat er meer klachten zijn binnengekomen. 'Ze zeiden dat ik niet de eerste was.'

Inderdaad, als Van Luijk aangifte doet bij de politie doet, hoort hij dat er alleen al via de Belastingdienst vierhonderd meldingen van fraude zijn gedaan. En dat geldt alleen nog maar voor Van Luijks postcodegebied: 1102.

Ook zijn vrouw heeft problemen met haar DigiD: haar account is geblokkeerd en ze kan niet meer inloggen. Waarschijnlijk doordat DigiD uit voorzorg een aantal accounts in het postcodegebied heeft geblokkeerd. Ook bij hun dochter, die nog in Amsterdam-Zuidoost staat ingeschreven, zijn er problemen. Als zij op 1 januari haar post opent, zit daar een brief van de Belastingdienst bij - in tegenstelling tot de SVB neemt die de aangevraagde wijziging van het rekeningnummer niet zomaar over, omdat die niet op haar naam staat. Of ze de wijziging wil bevestigen door kopieën van haar bankafschrift, bankpasje en legitimatie op te sturen.

Van Luijk en zijn echtgenote hebben inmiddels fraudeteams over de vloer gehad. Alleen door de DigiD-organisatie voelen ze zich niet serieus genomen. 'Het is fraude, het komt vaker voor', kreeg Van Luijk te horen toen hij met DigiD belde. 'Over een week kunt u een nieuwe account aanvragen.'

Nico van Luijk gedupeerde

undefined

Meer over