'Ik vind het leuk als het gesprek wringt'

Voor Jellie Brouwer (48) begint elk interview met een gedegen voorbereiding. Zij kruipt in de huid van haar slachtoffer. 'Ik hersenspoel mezelf.'

'Vanavond interview ik Cees Nooteboom, over zijn poëzie. Ik heb hem al twee keer eerder geïnterviewd voor Kunststof, dat krijg je als een programma elf jaar bestaat. Ik was er al bij toen Kunststof in 2001 begon.

'Vorige week heb ik zijn dichtbundel gekregen. Dat is prettig, dan kan ik het even laten bezinken. Ik bereid me altijd op dezelfde manier voor. Ik lees alles over de gast; alle interviews en alles wat de redactie in telefoongesprekken over hem heeft verzameld. En natuurlijk lees ik het boek of bezoek ik een film of een voorstelling.

'Op de dag van de uitzending schrijf ik de vragen op. Allemaal. Daar ben ik de hele dag mee bezig. Ik hersenspoel mezelf, net zo lang tot iemand helemaal in mij zit. Als het gesprek goed loopt, kijk ik helemaal niet meer naar de vragen.

'Ik woon in Scheveningen. Om kwart voor zes ben ik hier in Amsterdam in Desmet, om zeven uur begint de uitzending. Mijn eerste vraag is heel belangrijk. Daarna introduceer ik de gast pas. Ik probeer hem met een onverwachte vraag even uit balans te brengen. Ik vraag bijvoorbeeld iets over zijn kleding. Dat is spannend, ook voor de luisteraars.

'We proberen de variatie zo groot mogelijk te houden. Man/vrouw, jong/oud, bekend/onbekend, de verdeling moet kloppen. Ik moet er niet aan denken dat ik alleen maar de allergrootsten uit de kunst zou moeten interviewen. Binnenkort praat ik bijvoorbeeld met Tim Enthoven, een jonge illustrator. Hij is geen makkelijke prater, maar dat maakt het voor mij alleen maar spannender. Het gaat wringen, dat vind ik leuk.

'Sinds we de vrijdagavond zijn kwijtgeraakt aan de VPRO, doe ik twee interviews per week. Voor die tijd deed ik de ene week twee en de andere week drie gesprekken. Dat ritme was prettiger. Toen Carel Kuyl mediadirecteur van de NTR werd, zei hij dat hij in elk geval twee dingen wilde veranderen. College Tour moest vaker worden uitgezonden en Kunststof moest de vrijdagavond terugkrijgen. Ik hoop dat het hem lukt.

'Petra Possel en Frénk van der Linden zijn de andere interviewers. We verschillen van elkaar, maar er zijn veel meer overeenkomsten. We hebben dezelfde toon, we zijn niet cynisch en we zijn zeer nieuwsgierig. We slagen erin een sfeer te creëren waarin de gast denkt: hier wil ik mijn verhaal wel vertellen. En we doen alledrie over kunst en cultuur niet al te ingewikkeld

'Ik werk hier al elf jaar. Ik kan het bijna niet geloven. Toen Kunststof begon, had Radio 1 één instituut, Met het oog op morgen. Nu zijn we zelf zo'n instituut, met gemiddeld 110 duizend luisteraars.

'Het programma is in al die jaren behoorlijk veranderd. Vroeger werd het interview veel vaker onderbroken, door een reportage, muziek of een telefoongesprek. Kunststof is veel kaler geworden. Alleen de tegel waar de gast aan het eind van de uitzending iets op moet schrijven, is gebleven. Zoek naar het oog van de storm, schreef Cees Nooteboom de eerste keer op de tegel. En de tweede keer Laat de storm met je dansen. Ik ga hem straks vragen of het nóg ruiger kan.

'De basis voor wat ik nu doe, heb ik bij Radio 5 gelegd. Jarenlang heb ik voor de NOS en de NTR een cultuurprogramma gepresenteerd. Het was heel leuk om te doen, maar er luisterde niemand naar.

'Ik ben niet meer dezelfde interviewer als toen. Ik durf meer en ik zit daar heel erg op mijn gemak. Als ik het muziekje van Kunststof hoor, voel ik de spanning toenemen, nog steeds, dan heb ik een bijna fysieke reactie. Maar ik voel ook: dit is mijn programma, ik ga het doen.'

AL TWINTIG JAAR

Jellie Brouwer (op Twitter: @jelliebrouwer) presenteert al twintig jaar radioprogramma's voor de NTR en voorloper NPS, na een start in de journalistiek bij Het Vrije Volk en Radio West. Ook werkte ze als redacteur voor de tv-programma's RUR en Ischa. Voordat ze in 2001 interviewster werd bij het kunst-, cultuur- en mediaprogramma Kunststof, presenteerde ze onder meer Radio Uit en De Recensenten.

undefined

Meer over