'Ik heb tips voor toeschouwers geweld'

Weet wat je te doen staat als je met zinloos geweld te maken krijgt. Dat wil J. de Jong iedereen duidelijk maken....

'Mensen weten vaak niet op welke manier ze kunnen ingrijpen als ze zien dat iemand in het openbaar wordt mishandeld. Ze zijn zo overdonderd door wat ze zien, dat ze vaak snel doorlopen. Dat moet veranderen.'

De Jong reikt in haar campagne praktische tips aan. Voorbeelden: Bel 112, onthoud kenmerken van de dader en stel je beschikbaar als getuige. 'Ik wil deze tips zo vaak laten horen op radio, televisie en in kranten, dat iedereen ze onthoudt en automatisch handelt als dat nodig is.'

De actie is geïnspireerd door de Duitse campagne 'Wer nichts tut, macht mit.' Wanneer je niets doet, ben je zelf ook dader. Zover wil De Jong niet gaan in haar oordeel.

'Ik begrijp best dat mensen bang zijn, dat kun je ze niet kwalijk nemen. Ik wil toeschouwers van zinloos geweld ook niet bestraffen, maar hun een instrument aanreiken. Ook omdat ik best begrijp dat ze zoiets liever niet meemaken. Zij gaan ook met een vervelend gevoel naar huis.'

De Jong en haar partner werden anderhalf jaar geleden zonder reden in elkaar geslagen door twee mannen, tijdens een drukke koopavond in Rotterdam. Veel mensen zagen het voorval, maar niemand greep in.

De Jong: 'We werden zelfs gefilmd door twee jongens met een camera. Ik riep nog: ''Gooi dat ding weg en help ons.'' Maar ze deden niets. Het maakte dat ik me naakt en vies voelde en minder waard dan een vuilniszak.

'Er was ook een moment dat ik op de grond lag en mijn partner en een dader boven op me lagen. Ik dacht dat ik dood zou gaan. Er kwam een vrouwtje langs met een boodschappentas. Ze keek me aan met een onbeschrijfelijke kilte in haar ogen. Het leek wel of ze me kwalijk nam dat ik haar rustige avond verstoorde. Dat achtervolgt me nog steeds.'

Door deze voorvallen kreeg De Jong het gevoel dat zij iets moest ondernemen. De tienduizend gulden die zij van de daders heeft ontvangen als schadevergoeding en smartengeld, heeft zij gebruikt als beginkapitaal voor de campagne.

Als de actie succes heeft in Rotterdam, wil ze de campagne een landelijk karakter geven.

Na het incident durfde De Jong lange tijd niet meer alleen over straat. Nu gaat het beter. 'Ik ben wel mijn onbevangenheid kwijt.'

'Wat ik zelf zou doen als ik toeschouwer van geweld op straat zou zijn?

'Ik heb het een keer meegemaakt, vlak nadat ik zelf in elkaar werd geslagen. Ik heb toen erg dom gereageerd, want de emoties zaten nog hoog. Ik heb de dader vastgepakt en hem gedwongen tot tien te tellen. Ik had wel een mes tussen mijn ribben kunnen krijgen, maar hij luisterde wel, wonder boven wonder. Zoiets zou ik nu niet meer doen, maar dat ik actie onderneem staat vast.'

Meer over