'Ik ben Lutz Jacobi en dan krijg je dit'

De PvdA'ers die kreunen en steunen over de aanschaf van de JSF zijn uit de fractie, door de knieën of afwezig. Alleen het Friese lid Lutz Jacobi roeide dinsdag bij de stemming in de Tweede Kamer tegen de stroom in.

DEN HAAG - Dinsdagmiddag, even over halfvier: ineens gaat de rechterhand van het Friese PvdA-Kamerlid Lutz Jacobi in 's lands vergaderzaal omhoog, daar waar haar PvdA-fractiegenoten hem laten rusten. Het lijkt alsof ze in een onbewaakt ogenblik de kiezers in Friesland toezwaait, maar Jacobi trekt de aandacht van voorzitter Van Miltenburg: zie mij nu niet over het hoofd! Jacobi stemt in goed gezelschap van SP, GroenLinks, Partij voor de Dieren en de PVV voor de D66-motie die meer duidelijkheid wil over financiën en de geluidseffecten voordat de Kamer besluit over de aanschaf van het jachtvliegtuig de Joint Strike Fighter.

Het bijzondere moment in de parlementaire geschiedenis blijft in al die stemmingen over een brij van moties en amendementen bijna ongezien: de eenling die tegen de stroom van de eigen regeringsfractie stemt. Na twaalf jaar worstelen - dan weer voor, dan weer tegen - wordt dinsdag het voor de sociaal-democraten hemeltergende JSF-dossier gesloten. En nog tamelijk geruisloos ook: de PvdA'ers die kreunen en steunen over de aanschaf van de JSF zijn of uit de fractie (Désirée Bonis, Myrthe Hilkens), door de knieën (Khadija Arib, Mei Li Vos, Keklik Yücel), of afwezig (Selcuk Öztürk). Die laatste wordt door de fractie ingeschat als tegenstemmer, maar blijft voor journalisten een week lang onbereikbaar en is dinsdag uiteindelijk ziek gemeld.

Zo staat Jacobi er alleen voor. En ze heeft ook nog eens een plan van de partijtop doorkruist: de bedoeling was dat Jacobi's partijgenote, 'mrs. JSF' Angelien Eijsink dinsdagmiddag een stemverklaring zou afleggen om te onderstrepen dat de PvdA weliswaar voor de JSF stemt, maar Lutz Jacobi niet. Dat plan wordt dinsdagochtend in de wielen gereden doordat Jacobi haar verhaal al die ochtend in de media doet. Eijsink legt geen stemverklaring af.

Past die ene dissident wellicht in het straatje van Diederik Samsom, die nu naar buiten toe kan zeggen dat elke PvdA'er een eigen keuze kan maken? Samsom ontkent desgevraagd, maar biedt Jacobi wel de ruimte. Haar solo-actie is 'geen probleem'. Heeft het precedent-werking voor PvdA-Kamerleden die op andere dossiers een eigen standpunt willen, los van de fractie? Samsom: 'Elke kwestie is uniek.'

Na de stemmingen komt VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra de plenaire zaal uit. Ook de coalitiegenoot laat zijn humeur niet bederven door de Allein- gang van Jacobi: 'Voor mij is het belangrijkst dat er een besluit is genomen. Wat er intern bij de PvdA gebeurt, is niet mijn zaak.' En Jacobi zelf? Is zij onder druk gezet om binnenboord te blijven? Ze zegt van niet. 'Maar misschien ben ik daar ongevoelig voor.' Was het moeilijk tegen de stroom in te gaan? 'Ik ben Lutz Jacobi, en als ik iets vind ga ik daarvoor staan en dan krijg je dit.'

Geen kernwapens onder JSF

De Joint Strike Fighter moet geen kernwapens kunnen afwerpen. De Tweede Kamer nam dinsdag een motie van die strekking van de SP aan. De motie kreeg steun van PvdA, D66, ChristenUnie, GroenLinks en Partij voor de Dieren. De JSF wordt de opvolger van de F-16. Dat laatste toestel is wel geschikt om kernwapens af te gooien en moet in 2024 zijn vervangen door de JSF. Officieel ontkent het kabinet dat er Amerikaanse kernwapens liggen opgeslagen op vliegbasis Volkel.

undefined

Meer over