IJs houdt Shell af van boringen

De vertraging die oliemaatschappij Shell ondervindt bij de boringen in de Arctische Oceaan wordt steeds groter. Het ijs wil dit jaar niet smelten en de vergunningen voor de boringen zijn nog niet allemaal rond.

BARROW, ALASKA - 'Het ijs is niet voor niets teruggekomen', zegt James Ahsoak (65), een walvisjager die met twee kleinzonen langs de vloedlijn in Barrow loopt, een dorpje in het uiterste noorden van Alaska. 'De zee zegt dat er niet mag worden geboord.'

Barrow is een Eskimo-dorpje ver boven de poolcirkel, aan de Chukchi Zee tussen Alaska en Siberië. Honderd kilometer buitengaats had Shell dit jaar drie putten in de zeebodem willen boren om te kijken hoeveel olie er zit. Een stuk oostelijker, in de Beaufort Zee, zouden nog twee boorputten komen.

Het is onderdeel van een wereldwijde trek naar de Noordpool van oliemaatschappijen, mede mogelijk gemaakt door de opwarming van de aarde. Behalve Shell hebben de Amerikaanse oliemaatschappij ConocoPhillips, het Noorse Statoil, het Franse Total en het Italiaanse Eni boorplannen voor de kust van Alaska. In het water boven Rusland hebben ExxonMobil en het Russische Rosneft miljardeninvesteringen in gedachte.

Het boren had volgens de Shell-plannen begin juli moeten beginnen, maar de zee werkt niet mee. Nadat een oostenwind de enorme schuivende ijsvlakte bij Barrow vorige week had weggeblazen, was die twee dagen later weer terug. In de rest van het arctische gebied is het ijsoppervlak deze zomer minimaal, maar bij Barrow is het juist abnormaal koud geweest. In de afgelopen twaalf jaar lag er in juli in de Chukchi Zee niet zo veel ijs, zeggen de Eskimo's van Barrow.

De vertraging voor Shell is opgelopen tot drie weken, en daar komt nog meer bij. De boorvloot - twee boorinstallaties en een stuk of twintig ondersteunende schepen - ligt nog in Dutch Harbor op de Aleoeten, een archipel bijna tweeduizend kilometer zuidelijker. Het duurt in elk geval twee weken voordat het boorplatform Kulluk naar zijn positie in de Beaufort Zee is gesleept, aldus projectleider Pete Slaiby woensdag in een telefonisch interview.

'Dat we er onrustig van worden, is nog zacht uitgedrukt', zegt Slaiby. De boringen werden al twee eerdere zomers uitgesteld. Shell heeft tot dusver 4,5 miljard dollar (bijna 4 miljard euro) in de licenties en de voorbereidingen gestoken. 'Maar we denken dat we in de loop van augustus toch kunnen beginnen. We zien wel hoever we komen.'

IJsbreker

Begin deze week kon voor het eerst een ijsbreker worden uitgestuurd om de situatie te verkennen. Andere schepen mogen de Chukchi Zee nog niet in, zegt een woordvoerder van de Amerikaanse kustwacht in Barrow.

Shells schema wordt krap. De boorplannen zijn reeds teruggebracht tot drie putten, maar de vraag is of dat gaat lukken. Eind oktober moet de boorvloot zich hebben teruggetrokken, omdat het ijs dan terugkomt. Bovendien heeft Shell beloofd de boringen in de Beaufort Zee volgende maand tien dagen op te schorten om migrerende walvissen niet af te schrikken, zodat de Eskimo's van Barrow ze kunnen harpoeneren.

Naast het ijs heeft Shell nog andere problemen. De uitstoot van de Kulluk is groter dan de vergunning toestaat. Shell hoopt dat de federale milieuorganisatie EPA dit door de vingers ziet. Een transportschuit voor een onderzeese opvangkap voor eventueel weglekkende olie is ook nog altijd niet goedgekeurd door het ministerie van Binnenlandse Zaken. En de kustwacht doet onderzoek naar een incident met boorschip Noble Discoverer, dat begin deze maand door een krabbend anker bijna aan de grond liep in Dutch Harbor.

Volgens milieuorganisaties zijn alle problemen een bewijs dat de Arctische omstandigheden te lastig zijn voor oliemaatschappijen. 'Ze zijn er niet klaar voor', aldus Michael LeVine van de Amerikaanse natuurbeschermingsorganisatie Oceana.

Slaiby vindt dat Shell er juist wel klaar voor is. 'De vergunningen zijn zeer streng. We doen het maximale wat technologisch mogelijk is.' De ironie van het hardnekkige ijs in broeikastijden is hem niet ontgaan. 'Maar we hebben nooit gezegd dat we hier zijn gekomen, omdat de zee helemaal ijsvrij is. Met een bedekking van 30 procent ijs kunnen we boren.'

De Amerikaanse autoriteiten worden zenuwachtig. Andere noordelijke naties, met name Rusland, zijn bezig met eigen grootscheepsere plannen om in de ijszee naar olie te boren. 'Het Arctische gebied gaat hoe dan ook ontgonnen worden', zei ondergouverneur Mead Treadwell van Alaska maandag in Barrow. 'Amerika moet daarbij vooroplopen. Wij moeten laten zien hoe het moet.'

undefined

Meer over