Howe's beste

Wat zijn de vijf platen die het meeste indruk maakten op zanger en muzikant Howe Gelb (die morgen speelt in Eindhoven)?

Howe Gelb (55) kan geen plannen maken. Elke keer als hij het probeert, gaat het gruwelijk mis. Dus laat de zanger, multi-instrumentalist en producer uit Tucson Arizona het toeval bepalen wat voor muzikaals hij nu weer op poten zet. En daardoor heeft hij naast zijn eigen collectief Giant Sand, dat geen vaste leden kent maar wel gasten als PJ Harvey, Vic Chesnutt en Isobel Campbell voorbij zag komen, recentelijk muziek gemaakt met een gospelkoor en Spaanse zigeuners. En heeft hij met een uitgebreide versie van Giant Sand - Giant Giant Sand - de countryrockopera Tucson gemaakt. En oh ja, hij schreef ook een liedje voor Carice van Houtens eerdaags te verschijnen debuutalbum.

'Samenwerking met anderen is voor hem een absolute voorwaarde is om muzikaal te ademen. Maar dan wel met vrienden of mensen van wie ik het gevoel heb dat het mijn vrienden kunnen worden.' Muziek is iets dat je maakt in een sfeer van onderling vertrouwen en verwondering.

'Het maakt dat Gelb in diverse constellaties zo'n vijftig albums opnam over een periode van 27 jaar. Zijn eigenwijze en avontuurlijke manier van gitaar spelen wordt vergeleken met die van Neil Young. Daarbij is hij ook een verdienstelijk pianist en als liedschrijver scherp en geestig.

Zo, dat zijn de constanten. Daarbuiten mag het wat Gelb betreft alle kanten op gaan. 'Er schuilt een zekere opwinding in het niet precies weten wat je gaat doen. Ik voel me als een kind elke keer als ik weer aan iets nieuws begin. Zelfs met mijn eigen Giant Giant Sand, waarbij in de opera opeens Colombiaans cumbia-invloeden te horen zijn. Had ik niet gepland.' En als je aan hem vraagt wat hij overmorgen gaat doen bij zijn solo-optreden in Eindhoven, geeft hij het enige juiste antwoord. 'Ik heb geen flauw idee.'

1 M. WARD DUET FOR GUITARS #2

'Zijn debuutalbum, ik heb hem nog geproduceerd. Matthew kwam naar me toe met een demo en ik had meteen het gevoel dat dit een vriend in de maak was, een muzikale verwant. De structuur van zijn muziek komt tot stand door een bijna ouderwetse manier van akkoorden aan elkaar rijgen. Het klinkt old timey, want vertrouwd.

'Tegelijkertijd is zijn gitaar in D gestemd, zoals een slide gitaar, waardoor zijn muziek niet op de gebruikelijke manier je oor binnenkomt, maar vers klinkt. Dat gekoppeld aan zijn zangstem maakt het helemaal compleet. Zijn stem heeft een mysterieuze, aanlokkelijke kwaliteit.'

2 GRANDADDY UNDER THE WESTERN FREEWAY

'Ook Jason Lytle kwam naar me toe met een demo. Er stond onder meer een cover op van een Giant Sand-nummer. Heel slim natuurlijk. Het tweede tapeje van hem, dat uiteindelijk Under The Western Freeway werd, kwam vast te zitten in de cassetterecorder van mijn truck. Daardoor was het de enige muziek die ik in de auto kon draaien. In die periode speelde ik akoestische gitaar met een distortion-pedaal. Wanneer ik het pedaal intrapte kwam er een wereld aan geluid los. In mijn hoofd was dat het orkest. Het was een wolk vol dissonanten, maar die moet je koesteren. Ze schudden je oren wakker. Jason begreep dat en voelde zich daarom tot me aangetrokken. Op Freeway hoor je ook die dissonanten, maar op een meer welbespraakte manier, grootser ook, symfonisch haast. Prachtig.'

3 ROLLING STONES STICKY FINGERS

'Ik was 14 toen Sticky Fingers uitkwam. Die plaat werd voor mij een soort lofzang op de zaterdagavond. Het was in die periode dat je voor het eerst op een flipperkast speelt, leert roken en meisjes ontmoet.

'Dus ja, een onderdeel van de soundtrack van je jeugd. Maar toen ik ouder werd, leerde ik die plaat waarderen om andere redenen. Het is voor mij lang de best geproduceerde plaat ooit geweest. Ik ben dol op hoe de drums samenvallen met de gitaren zonder dat het een het ander domineert.

'De muziek klopt. De piano bijvoorbeeld in Wild Horses speelt maar een beperkt aantal noten. Maar het zijn wel de noten die werken. Zo moesten mijn platen ook klinken.'

4 NEIL YOUNG EVERYBODY KNOWS THIS IS NOWHERE

'Ik ben een beetje in een dilemma hier. Ik wilde Déja Vu kiezen omdat ik het een magisch album vind, maar dat komt voor een groot deel door Neil Young. Het meeste van Crosby, Stills en Nash vind ik niet geweldig.

'Tegelijkertijd kwam Neil Young als gitarist het best tot zijn recht in een dialoog met Stephen Stills. Dat is nog het allermooist in de jams die hij samen met Stills speelt op het live CSN&Y album 4 Way Street. Het zijn niet eens echt gitaarlicks maar meer frases in een gepassioneerde geprikkelde discussie, pure alchemie.

'Je hoort er nog wat van terug in de jam van Cowgirl in the Sand op Everybody Knows This is Nowhere. Young speelt de gitaar alsof hij ermee aan het worstelen is. Het is bijna verkeerd en tegelijkertijd zul je geen gitarist ooit horen die het meer bij het rechte eind heeft dan hij. Toch, je kan nu eenmaal niet met jezelf in discussie gaan. Maar door Neil Young ben ik wel geswitcht van piano naar gitaar.'

5 THELONIOUS MONK LIVE AT TOWN HALL

'Als jochie kocht ik uit pure nieuwsgierigheid goedkope blues- en jazzplaatjes. Ik kwam min of meer per toeval in contact met Thelonious Monk. De manier waarop hij de piano benaderde en zijn timing, dat was voor mij Neil Young met zijn gitaar.

'Beiden klinken alsof ze gebruik maken van de natuurlijke dissonantie die nu eenmaal in muziek zit en lieten daarmee de briljante schoonheid horen die in chaos heerst. Het geluid van Live at Town Hall klinkt weelderig en verbluffend mooi.

'Het is alsof Monk elk afzonderlijk draadje van het weefsel van muziek laat oplichten en aan zijn publiek toont. En dat voor een live opname! Alles wat op die avond gebeurde was precies goed en resulteerde in iets zo elegant, zo levensbevestigend... Dit moeten ze draaien op mijn begrafenis.'

Howe Gelb speelt vrijdag solo in de Effenaar in Eindhoven.

undefined

Meer over