Honger in Zuidelijk Afrika

In Zuidelijk Afrika dreigt de komende twaalf maanden een voedseltekort dat buitenlandse hulp vergt voor ruim twaalf miljoen mensen, aldus het Wereldvoedselprogramma (WFP) van de Verenigde Naties....

De voedseltekorten dreigen in delen van Zimbabwe, Malawi, Zambia, Mozambique, Lesotho en Swaziland, blijkt uit een voorlopige inventarisatie van de VN. De oorzaak is droogte of juist overstromingen.

In het geval van Zimbabwe komt daar de grootscheepse verstoring van de commerciële landbouw door de bezettingen van boerderijen van blanke boeren nog bij. Met toestemming van president Robert Mugabe voeren knokploegen van oorlogsveteranen een terreurcampagne in de landbouwgebieden.

Het WFP voorspelde eind vorig jaar al dat er voedseltekort - vooral van maïs - dreigde in de regio. Volgens een woordvoerder van de organisatie zijn nu al hulpprogramma's gaande voor zo'n 4,6 miljoen mensen. De WFP heeft echter dringend geld nodig, vooral uit het Westen, voor een uitbreiding van de hulp. Tot dusverre is amper de helft van het programma door toezeggingen van donorlanden gedekt.

De Zimbabwaanse regering heeft deze week voor het eerst schoorvoetend toegegeven dat de gewelddadige landherverdeling die vorig jaar in gang werd gezet de voedseltekorten in de hand werkt. 'Wanneer je een hervorming van deze omvang onderneemt, dan heeft dat een uitwerking op het niveau van de agrarische productie', zei Zimbabwe's minister van Financiën, Simba Makoni, in Durban.

De onteigening van land van de grote blanke boeren, in combinatie met droogte en het bevriezen van de winkelprijzen, heeft ertoe geleid dat de productie van maïs, het hoofdvoedsel in Zimbabwe, de laagste is in tien jaar. Het is ongeveer de helft van het jaarlijkse gemiddelde van 1,3 miljoen ton.

Minister Makoni schat dat ongeveer 7,8 miljoen Zimbabwanen, ofwel tweederde van de bevolking, voedselhulp nodig zal hebben. Het WFP houdt het voorlopig op zes miljoen.

Europa en de VS hebben al toegezegd dat zij tientallen miljoenen dollars beschikbaar willen stellen voor voedselhulp aan het land, op voorwaarde dat de maïs eerlijk onder de bevolking wordt verdeeld. Er bestaat vrees dat de regering-Mugabe de buitenlandse hulp vooral onder de eigen aanhang zal verdelen, en de aanhang van de oppositie zoveel mogelijk zal laten hongeren.

Het enige onafhankelijke dagblad van Zimbabwe, de Daily News, meldde deze week dat oorlogsveteranen een voedselopslagplaats van de Katholieke Commissie voor Gerechtigheid en Vrede in Binga (een afgelegen stadje in het westen bij het Kariba-Meer) blokkeren. Dit zou gebeuren op bevel van de regering, omdat de organisatie de regeringshulpverlening zou bemoeilijken.

De commissie heeft de aantijging als onzin van de hand gewezen. 'We zijn een kerkelijke organisatie, die voedselhulp verleent waar dat nodig is.' De commissie staat al vele jaren in een slecht blaadje bij het regime, omdat het uitgebreid onderzoek deed naar de moordpartijen door de beruchte Vijfde Brigade van Mugabe's leger onder de Ndebele-bevolking in het zuiden van Zimbabwe, in de eerste jaren na de onafhankelijkheid van 1980.

Meer over