Het steekspel tussen dolfijnen en horsmakrelen

Het tactische steekspel tussen dolfijnen en horsmakrelen.

Cor Speksnijder
Dolfijnen, horsmakrelen en vogels bij de Azoren. Beeld Christopher Swann / Science Photo Library
Dolfijnen, horsmakrelen en vogels bij de Azoren.Beeld Christopher Swann / Science Photo Library

Het heeft misschien wat weg van een onschuldig balspel. Het is de rauwe werkelijkheid van de eeuwigdurende wapenwedloop tussen jager en prooi. Dolfijnen hebben het gemunt op een school horsmakrelen. De prooidieren beschermen zich door als één groot lichaam te bewegen. Dat moet het voor aanvallers lastig maken om exemplaren af te zonderen en zo te grazen te nemen. Maar de dolfijnen - intelligente dieren - hebben een slimme methode om te profiteren van de schoolvorming.

De tactiek van de horsmakrelen om zich als groep te verdedigen wordt mogelijk gemaakt door hun vermogen om zich razendsnel aan te passen aan bewegingen van soortgenoten. Dat hebben ze te danken aan de zogeheten laterale lijn, een hoog ontwikkeld zintuig waarmee vissen drukverschillen in het water kunnen waarnemen.

De dolfijnen hebben de taken verdeeld: een paar dieren jagen de vissen op tot een geconcentreerde bal, die naar de oppervlakte wordt 'geduwd' om de bewegingsvrijheid van de school zoveel mogelijk te beperken. Vervolgens slaan de jagers om de beurt toe door met open bek door de kluwen te zwemmen.

Dicht onder het wateroppervlak komt de prooi ook binnen bereik van zeevogels. Boven in beeld duiken pijlstormvogels het water in om een hapje mee te pikken. Voor zover bekend is van samenwerking tussen de dolfijnen en de vogels geen sprake. De vogels hebben gewoon geluk.

Informatie

Uitleg: Dolfi Debrot, tropische ­mariene ecoloog bij IMARES Wageningen University and Research.

Meer over