Helft aanvragers bijstand haakt af

In Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht blijken veel personen af te zien van een uitkering, nu de gemeenten tegenprestaties eisen.

VAN ONZE VERSLAGGEVERS BART DIRKS EN CHARLOTTE HUISMAN

DEN HAAG/UTRECHT - Van de aanvragers van een bijstandsuitkering haakt 40 tot 50 procent zelf af door strengere eisen. Dit blijkt uit een rondgang langs de wethouders van sociale zaken in de vier grote steden. Ze wijten het aan de crisis dat het aantal bijstandsuitkeringen toch stijgt.

Rotterdam, Amsterdam en Utrecht hebben een wachttijd van vier weken ingevoerd. Alleen als de aanvrager daarna kan aantonen dat hij zijn best heeft gedaan, zoals gerichte sollicitaties en het plaatsen van een cv op internet, wordt de bijstandsaanvraag behandeld. In Den Haag moeten de aanvragers verplicht op introductiecursus.

Uit het invoeren van de vierwekentermijn - vorig jaar op proef in Amsterdam en Rotterdam, vanaf dit jaar ook in Utrecht, blijkt dat het uitkeringsbeleid strenger is geworden. 'Door het stellen van eisen beperken we de instroom', zegt de Utrechtse wethouder Rinda den Besten (PvdA). 'Als we daarna tegen mensen zeggen dat ze zich de volgende dag om half 8 moeten melden bij een werkbedrijf, schrikken ze. Ze zoeken dan zo snel mogelijk zelf een baan.'

Als uitkeringsgerechtigden niet meewerken, riskeren ze sneller kortingen van 30 procent of volledige stopzetting gedurende een tot drie maanden. In Rotterdam werd in het eerste kwartaal van 2011 op 800 uitkeringen gekort, in dezelfde periode van 2012 was dat gestegen tot 1.300. Den Haag legde in 2010 1.960 sancties op, vorig jaar 2.849. Deze straf hangt ook degenen boven het hoofd die vorige maand niet kwamen opdagen voor de verplichte busreis naar werkgevers in het Westland.

De Rotterdamse wethouder Marco Florijn (PvdA) beklemtoont dat de bijstandsaanvragen zelf niet strenger worden beoordeeld dan voorheen. Bijstand moet alleen worden verstrekt 'aan mensen die geen andere mogelijkheden meer hebben'. Dat geldt zeker voor de helft van de 34 duizend Rotterdamse werklozen met zware psychische klachten, verslavingen of lichamelijk of geestelijke beperkingen. 'Van die groep vragen we wel een maatschappelijke inspanning van ten minste 20 uur per week. Werk is de beste zorg die we kunnen geven. Als je actief bent, zit je lekkerder in je vel.'

De Utrechtse Cliëntenraad, die de belangen behartigt van uitkeringsgerechtigden, noemt de nieuwe koers 'heel hard'. Voorzitter Hennie van Zanten zegt nog nooit zo veel schrijnende situaties te hebben gezien. 'Uitkeringen worden sneller stopgezet, er wordt vaker gekort. Door de wachttijd bij een aanvraag kunnen mensen hun ziektekosten en hun huur niet meer betalen.'

Het beleid is volgens de Cliëntenraad gebaseerd op een verkeerd uitgangspunt: dat er werk is voor iedereen. 'Het is een illusie dat iedereen aan het werk kan. De Rotterdamse wethouder Florijn lijkt wel erg met premier Rutte mee te gaan. Hij slaat zichzelf op de borst als hij bussen naar de kassen stuurt. Ik als partijgenoot, als PvdA-man in hart en nieren, vind dit echt niet kunnen.'

undefined

Meer over