Held van El Alamein boven Rome

Boven Rome, tijdens de viering van de Dag van de Republiek, cirkelde zondag een bijzonder vliegtuigje. Aan boord generaal b.d....

Het was een veldslag die noodlottig bleek voor de As-machten Duitsland en Italië. Op het eerste oog geen gebeurtenis waarop de democratische republiek zestig jaar later met trots kan terugkijken. Onder president Carlo Ciampi, zelf oorlogsveteraan en sinds twee jaar staatshoofd, veranderen de tijden snel.

De Dag van de Republiek is voor Ciampi het moment geworden waarop de Italianen dienen stil te staan bij het feit dat hen meer bindt dan keuken, paus en televisie. Historisch besef is er volgens de president onvoldoende; mede daardoor is Italië nog steeds geen 'eenheidsnatie'.

Een taboe dat echte toenadering in de weg blijft staan, is het fascistische verleden van Italië.

President Ciampi poogde drie vliegen in een klap te slaan. De viering gisteren stond in het teken van Giuseppe Garibaldi (een van de grondleggers van de Italiaanse vereniging in 1861) de slag bij El Alamein (waar de legers van Hitler en Mussolini zij-aan-zij ten onder gingen in hun rooftocht naar de olievelden van het Midden-Oosten), en het bloedbad van Kefalonië (het Griekse eiland waar de Duitse Wehrmacht in 1945 negenduizend voormalige Italiaanse bondgenoten neermaaide).

Overlevenden, slachtoffers en, natuurlijk, de republiek werden geëerd met een ongekende militaire parade op de Fori Imperiali, de boulevard naar het Colosseum. In de lucht de hoogbejaarde held van El Alamein en het stuntteam van de luchtmacht, die de eeuwige stad onder een dikke rooklaag in de kleuren van de nationale vlag bedekte.

De inspanningen van Ciampi om zijn landgenoten dichter bij elkaar te brengen via nationale symbolen hebben ogenschijnlijk succes. Zonder het van elkaar te weten bracht zowel het linkse dagblad La Repubblica als de postfascistische Nationale Alliantie van vice-premier Fini in miljoenenvoud een cd op de markt met Fratelli d'Italia, de wat rommelige nationale hymne.

Meer over