Grote Schande? Even bellen!

WAT is de oorzaak nummer één dat een onderneming failliet gaat? Gebrek aan geld, ben je geneigd te antwoorden. Fout, zegt Jan-Pieter Knabben: gebrek aan contact is de hoofdoorzaak....

Met 'dat calvinistische gedoe' moet het maar eens afgelopen zijn, vindt Knabben. Ruim vijfduizend faillissementen per jaar (zie grafiek) zijn er ruim vijfduizend teveel. Woensdag lanceerde hij samen met zijn zakenpartner Rob Hemmes de Nationale Faillissement Preventielijn. Het evenement werd opgeluisterd door staatssecretaris Gerrit Ybema van Economische Zaken. 'Wij proberen bijna bankroete ondernemers de wetenschap bij te brengen dat ze moeten praten, niet zwijgen.'

Mede in zijn eigen belang, want Knabben runt 'al zo'n zeventien jaar' een Amsterdams bedrijf 'met een stuk of tien' specialisten in bijstand aan (bijna) failliete ondernemers - en als die niet bellen, krijgt Knabben geen klanten.

Vandaar de Preventielijn, een landelijk 0900-nummer à 1,05 gulden per minuut.

Ondernemers in nood die dit nummer draaien, krijgen een van Knabbens specialisten aan de lijn. Zij horen de bellers eerst uit over hun bedrijf. Dan bepalen zij welke problemen het meest urgent zijn, en als eerste moeten worden opgelost.

Bij de bedrijfskosten valt veelal het snelst het meeste te halen. 'Dan zeggen wij: verkoop de BMW maar, en ga 's gewoon in een Golf rijden. Trouwens, waarom woont u in een huis van acht ton? Man, doe normaal!' Is de ondernemer niet meer in staat zulke pijnlijke maatregelen te treffen, dan luidt Knabbens advies: 'Ga van die stoel af, daar gaan wij even opzitten.'

Vaak helpt ook Knabbens harde aanpak niet meer. 'Van onze zaken eindigt 30 procent alsnog in een faillissement.' Maar zijn praktijk is wel helemaal gericht op voorkoming - hét grote verschil met de genezing door de klassieke curator uit de advocatuur, die pas aantreedt als het faillissement al is aangevraagd, en het taboe weer eens is bekrachtigd.

Weliswaar kunnen zij ook optreden in een eerder stadium, als bewindvoerder in de surséance van betaling. Maar dat voorportaal functioneert niet: tegenover de ruim vijfduizend faillissementen staan slechts ruim honderd verleende surséances per jaar, blijkt uit CBS-cijfers. Bovendien zijn die advocaten kostbaar. 'Zij mogen dubbel tarief rekenen, doorgaans zo'n 650 gulden per uur', aldus Knabben.

'Belachelijk! Zulke rekeningen zijn onbetaalbaar voor de ruim zeshonderdduizend mamma-en-pappa-bedrijfjes waar de Nederlandse economie op draait. Wij nemen iedere klus aan voor een vast bedrag, bepaald aan de hand van onze inspanning en de omvang van het bedrijf', vertelt hij.

Dat kan drie-, vijf- of tienduizend gulden zijn, maar ook wel eens een ton. Afgelopen weekend nog hielp Knabben 'een grote onderaannemer' van KPN Telecom in Zoetermeer, met tweehonderd man personeel. 'Zaterdagmiddag om half vijf werd ik gebeld, drie kwartier later zat ik in de eerste vergadering en die duurde tot zondagavond laat. Maandag beleefde het bedrijf een doorstart.'

Staatssecretaris Ybema was niet voor niets bij de lancering van de Preventielijn. Want de bewindsman wil de ruim honderd jaar oude Faillissementswet moderniseren. Die is te sterk gericht 'op liquidatie en niet op reorganisatie'.

De afkoelingsperiode die de rechter kan afkondigen na aanvraag van een faillissement, moet langer worden dan de huidige twee maanden, zodat er meer tijd komt voor reorganisatie. 'Vier maanden is het minimum', vindt Knabben.

Een minderheid van de schuldeisers moet niet langer een akkoord over de afbetaling van hun vorderingen kunnen blokkeren. Tenslotte wil Ybema het huidige voorportaal van het bankroet, de surséance van betaling, tot een effectiever preventie-middel ombouwen.

Intussen begint Knabben alvast aan zijn kruistocht tegen het Nationale Ondernemerstaboe. Als eerste in zijn beroepsgroep komt hij binnenkort met radio- en zelfs tv-spotjes. 'Het motto is: failliet gaan is geen schande.'

Meer over