Gewiekst maar toegewijd aan de vrede in Ierland

Zijn politieke verdiensten zijn enorm, een corruptieschandaal werd hem noodlottig...

Gert-Jan van Teeffelen

De antiaanbaklaag van Bertie Ahern heeft het toch begeven. De Ierse premier, wiens functie in eigen land wordt aangeduid als taoiseach, overleefde het afgelopen decennium tal van crises en aantijgingen.

Het leverde hem de bijnaam Teflon Taoiseach op. Maar woensdag viel het doek: de 56-jarige ex-accountant maakte bekend op 6 mei op te stappen ‘in het belang van het volk’. Nog geen jaar geleden werd hij herkozen, zijn derde verkiezingszege op rij.

Ahern is het middelpunt van een complex corruptieonderzoek dat al jaren loopt. Een speciaal tribunaal buigt zich over onregelmatigheden rond bouwprojecten in de wilde jaren negentig, toen de Ierse economie onstuimig groeide.

De rol van Ahern, destijds minister, is nog steeds niet helder. Vaststaat dat hij grote sommen contant geld heeft aangenomen, waarbij het volgens hem om leningen zou gaan. In die periode had hij net een echtscheiding achter de rug. De premier is meermalen verhoord, waarbij hij heeft ontkend iets fout te hebben gedaan. Maar er duikt steeds meer bewijs op waaruit blijkt dat hij mogelijk niet brandschoon is.

Zo bekende zijn ex-secretaresse vorige week dat ze voor Ahern een fors bedrag aan Britse ponden op een rekening heeft gestort. Dit staat haaks op beweringen van de premier zelf. ‘In het diepst van mijn hart weet ik dat ik niets verkeerd heb gedaan’, herhaalde hij gisteren.

Wat er ook uit het onderzoek komt, het zal weinig afdoen aan het feit dat Ahern, die al 31 jaar in de Ierse politiek zit, uiterst succesvol is geweest. Op zijn 14de klom hij al in lantarenpalen om posters op te hangen voor Fianna Fail, de partij die hij later ging leiden.

Veel Ieren zien hem als man van het volk. Hij laat zich vaak zien bij voetbal- en rugbywedstrijden, en drinkt graag een biertje in de pub.

In 1997 werd hij op 45-jarige leeftijd de jongste premier uit de moderne Ierse geschiedenis. Eerder was hij onder meer minister van Financiën en burgemeester van Dublin. Een van zijn voorgangers als premier, zijn controversiële partijgenoot Charles Haughey, noemde hem ‘de bekwaamste, onbetrouwbaarste en sluwste van allemaal’.

Onder zijn bewind veranderde Ierland van straatarme landbouweconomie in een van de rijkste landen ter wereld, waar tal van multinationals zich hebben gevestigd dankzij het gunstige belastingregime.

Als zijn grootste verdienste geldt echter het stichten van vrede in het naburige Noord-Ierland. Samen met de Britse premier Tony Blair kreeg hij de katholieken en protestanten zover dat ze in 1998 een vredesakkoord tekenden.

De toewijding van de katholieke Ahern, zoon van een republikeinse vader die vocht in de Ierse onafhankelijkheidsoorlog, was enorm. Enkele uren nadat hij zijn geliefde moeder had begraven, zat hij – met zijn zwarte stropdas nog om – alweer aan de onderhandelingstafel.

Ahern besefte destijds al hoe bijzonder het was een eeuwenoud conflict bij te leggen. ‘Wat mijn politieke leven verder nog mag brengen, dit valt niet te overtreffen.’

Meer over