Geen soldaat zeult met tien kilo 'MAG'

Gevechtssoldaat zijn is uit. Geen dienstplichtige die er nog over peinst om nog als een Rambo met vele kilo's aan vuurwapens rond te lopen....

Van onze verslaggever Stieven Ramdharie

Gezocht: schutter van de tien kilo zware MAG-mitrailleur. En boordschutters op de YPR-pantserwagens zijn ook van harte welkom bij de Koninklijke Landmacht. De Nederlandse krijgsmacht profileert zich internationaal, maar als de infanterie of een tankbataljon op oefening gaat op de hei, zit de militaire leiding met de handen in het haar.

Want waar zijn de gevechtssoldaten? Het antwoord: de jongens hebben er geen zin in. De nieuwe dienstplichtige heeft geen trek om in een infanteriepeloton met de MAG te zeulen.

'Het is de minst aantrekkelijke functie', zegt voorzitter R. Boom van de BBTV, de vakbond van de beroepssoldaat. 'Niemand zit erop te wachten. Want je kan net zo'n leuke tijd hebben bij de landmacht zonder die zware MAG op je rug, denken ze.' Sommige gevechtsondersteunende functies zijn ook niet populair bij Nederlands nieuwe soldaat. Wanneer het 42ste Tankbataljon in Havelte eind deze maand op oefening gaat, zal dit keer noodgedwongen iemand van de staf, een kapitein, een van de viertonners besturen. Het tankbataljon mist immers een chauffeur.

Drie jaar vecht het Nederlandse beroepsleger nu tegen het personeelstekort, in het bijzonder in de gevechts- en gevechtsondersteunende functies. Wordt het probleem erger? Ja, zeggen de militaire bonden. Er zijn tekorten bij deze functies maar we kunnen onze taken gewoon uitvoeren, bezweert defensie.

Maar overste H. Morsink, woordvoerder van de landmacht, voelt er niets voor om cijfers te geven over de tekorten bij gevechtseenheden zoals in Oirschot, Seedorf of Havelte.

Een premie van 8 procent voerde defensie vorig jaar in om de gevechtsfuncties aantrekkelijker te maken voor de beroeps bepaalde tijd (BBT'er). Wie kiest voor Seedorf, krijgt nog eens 8 procent. Bovendien krijgen nieuwe BBT'ers van 17 en 18 jaar sinds juni het maandsalaris van een 19-jarige soldaat: 1603 gulden bruto. 'Dat is een behoorlijk bedrag', zegt Morsink over de premies. 'Dat is toch mooi?'

De vraag is of het genoeg is om de infanterie, artillerie en cavalerie uit de brand te helpen. Vorig jaar slaagde defensie erin 85 procent van het benodigde personeel van de krijgsmacht binnen te halen. Defensie zit voor dit jaar op meer dan 75 procent. Hogere lonen zijn niet altijd de oplossing, zegt de grootste militaire bond VBM/NOV.

'Je kunt veel oplossen met meer geld', zegt woordvoerder H. Lansink. 'Maar iemand die zijn lbo niet heeft afgemaakt, verdient relatief veel als MAG-of YPR-schutter. Het probleem is alleen wat ze na hun militaire tijd met die ervaring kunnen doen. Niet veel eigenlijk. Dat is een van de redenen, naast het door de modder banjeren, waarom gevechtsfuncties moeilijk kunnen worden ingevuld.'

Boom, die de belangen van achtduizend bbt'ers behartigt, is ervan overtuigd dat het invullen van de gevechtsfuncties een steeds groter probleem wordt voor de landmacht. Van de opgekomen lichtingen van de Luchtmobiele Brigade en de gemechaniseerde brigades, is volgens de BBTV zelden meer dan 70 procent aanwezig. Een kwart van hen is weg voordat ze in dienst treden. Boom schat dat de landmacht jaarlijks slechts 60 procent van het benodigde aantal militairen weet binnen te halen.

'De gaten worden steeds groter', betoogt Boom. 'Natuurlijk doet de landmacht moeilijk over het geven van cijfers. Want als je moet toegeven dat slechts zes van je tien mensen aanwezig zijn, kun je dan je ambities nog waarmaken? Ben je in staat om een beroepsleger te hebben en te voldoen aan de wensen van de politiek?' Morsink: 'De situatie is niet zo problematisch dat we onze opdrachten niet aankunnen.'

Boom vindt dat defensie de lonen flink moet verhogen.

Meer over