Gaan AOW'ers premie betalen?

De 'Themacommissie Ouderenbeleid' presenteert vandaag een rapport waarin wordt gepleit voor fiscalisering van de AOW. Zeven vragen over het ouderdomspensioen....

Hoe werkt de AOW?

Alleenstaanden van boven de 65 hebben maandelijks recht op een vergoedigvan bruto 930 euro, gehuwden op 637 euro per persoon. Deze bedragen zijngelijk voor iedereen, en dus niet afhankelijk van andere inkomensten zoalsaanvullend pensioen. In totaal worden op deze manier jaarlijks velemiljarden herverdeeld. In 2004 ging het om 22,9 miljard euro, dat werduitbetaald aan 2,5 miljoen 65-plussers. Dat was ongeveer 4,5 procent vanhet nationaal inkomen.

Wie betaalt de AOW?

De ouderenvoorziening AOW wordt voor het grootste deel gefinancierd uitde premies die werknemers betalen, mensen dus die nog geen 65 zijn. DeAOW-premie is onderdeel van hun tarief voor de inkomstenbelasting.

Wat betekent fiscalisering van de AOW?

Fiscalisering van de AOW wil zeggen dat de AOW niet langer wordt betaalduit de premies van werknemers, maar uit de algemene middelen - grofweg debelastinginkomsten. Overigens is er enkele jaren geleden al een begingemaakt met de fiscalisering. De AOW-premie is toen aan een maximumverbonden, zodat de inkomsten inmiddels lager zijn dan de uitgaven. Hetverschil wordt uit de algemene middelen bijgepast.

Wat is het voordeel van fiscalisering van de AOW?

Dat de groep die het geld voor de AOW moet opbrengen groter wordt.Rijkere 65-plussers gaan meebetalen aan de AOW van hun minder vermogendegeneratiegenoten. Voorstanders wijzen erop dat de groep 65-plussers in dekomende jaren sterk zal stijgen als gevolg van de vergrijzing. Het aandeelouderen in de bevolking bedraagt nu 14 procent, dat zal in 2040 zijnopgelopen tot een kwart van de bevolking. De huidige regeling is dan nietmeer houdbaar, stellen zij: de druk op de jongere generaties wordtsimpelweg te groot. Tegen die tijd zal bijna 10 procent van het nationaalinkomen aan AOW opgaan.

Wat is het nadeel?

Tegenstanders vinden het onrechtvaardig dat degenen die hunoudedagsvoorziening goed hebben geregeld door bijvoorbeeld pensioenpremieste betalen, worden gepakt voor hun spaarzaamheid.

Wat is de status van de themacommissie ouderenbeleid?

De commissie werd in april 2003 door de Kamer in het leven geroepen metals opdracht in kaart te brengen tegen welke problemen het vergrijzendeNederland aanloopt. Ook traditionele tegenstanders van fiscalisering vande AOW, zoals CDA en VVD, zijn vertegenwoordigd in de commissie.

Het standpunt van de commissie over de AOW-financiering is unaniem. Ditbetekent echter niet dat CDA en VVD nu ineens van oordeel zijn dat rijkere65-plussers moeten meebetalen aan de AOW. Beide partijen blijven mordicustegen fiscalisering.

De themacommissie ouderenbeleid onderstreept dat haar voorstellenbedoeld zijn voor de langere termijn.

Waarom ligt het onderwerp politiek zo gevoelig?

De VVD is principieel tegenstander van verdere nivellering: hetherverdelen van inkomens tussen rijk en arm.

Ook electorale overwegingen spelen een rol. Het CDA is niet vergetenhoe zijn toenmalige leider Elco Brinkman bij de verkiezingen in 1994twintig zetels verloor toen hij aan de AOW durfde te komen.

Douwe Douwes

John Wanders

Meer over