Friese bewindsman ten spijt, Fries verdwijnt als zelfstandige studie

GRONINGEN - De enige hoogleraar Fries ter wereld, Goffe Jensma, voelt zich 'niet helemaal vrij' om over de kwestie te praten. Per slot van rekening is dit zo bedacht door de bestuurders van de Rijksuniversiteit Groningen en hij moet met die mensen verder.

Maar treurig is het zeker. De universitaire studie Fries verdwijnt in de praktijk als zelfstandige studie. De universiteit kan het financieel niet meer opbrengen. VVD-staatssecretaris Halbe Zijlstra (Onderwijs) ziet geen heil in financiële 'garanties' van het Rijk, schreef hij deze week aan de Tweede Kamer. In het regeerakkoord streefde dit kabinet weliswaar nog naar 'gelijke rechten' voor het Fries en het Nederlands. Maar hameren op een aparte opleiding Fries, dat vindt hij nu toch 'niet meer van deze tijd'.

'Dit is een sterfhuisconstructie', zegt Ger de Haan, emeritus hoogleraar Fries - hem kunnen ze niets meer maken. Fries wordt per 1 september opgenomen in een 'brede bachelor Europese talen' en moet het van Zijlstra doen met krap één formatieplaats. 'Daarvan kun je geen volwaardige opleiding draaiende houden.'

Onzin, stelt decaan Gerry Wakker. 'We hopen in de nieuwe opzet juist meer studenten Fries te trekken.' Studenten kiezen straks niet meer alleen voor de taal, maar voor een profiel, zoals taal & cultuur of politiek & maatschappij. 'Dit biedt veel meer mogelijkheden, ook in aansluiting op de arbeidsmarkt.'

Bovendien: het overeind houden van Fries en al die andere kleine talen - Fins, Deens, Russisch - werd onbetaalbaar. Fries trekt al bijna geen studenten meer: 18 voltijders zijn er, per jaar stromen er maximaal 5 nieuwelingen in, soms niemand. Daarom is het zinloos om de studie te versterken, vindt staatssecretaris Zijlstra - geboren in Oosterwolde, Friesland. De overeenkomst waarin staat dat Fries een volwaardige universitaire studie verdient, verviel trouwens op 1 januari dit jaar.

'De staatssecretaris negeert eerder gemaakte afspraken', zegt De Haan. Hij pakt het erbij: het Convenant Kleine Letteren uit 1991. Kijk, daar staat het: het ministerie van Onderwijs geeft geld voor minimaal vijf voltijdsfuncties bij de zelfstandige studie Fries. Deze afspraak is 'structureel en dus blijvend', werd later bevestigd.

Het convenant is inderdaad nog steeds geldig, erkent decaan Wakker. Maar in de praktijk draagt Den Haag maximaal 120 duizend euro per jaar bij. 'Daarvan kun je geen vijf mensen in dienst houden.' Ze onderhandelt nog met Zijlstra over een nieuwe regeling. 'Fries is de tweede taal van Nederland. Ik kan me toch voorstellen dat het Rijk daarvoor iets wil regelen.'

undefined

Meer over