Fransen langzaam aan weer aan het werk

Parijs De bereidheid om te staken en actie te voeren lijkt in Frankrijk geleidelijk af te nemen. Olieraffinaderijen hebben de productie hervat, in Marseille wordt het huisvuil weer opgehaald. De pensioenhervorming werd woensdag door de Assemblée aangenomen, nadat maandag de Senaat definitief akkoord was gegaan.

Ondanks dat de politieke strijd gestreden is, riepen de vakbonden op vandaag weer massaal te protesteren tegen de pensioenhervorming. Hun oproep maakt kans te smoren in moedeloosheid, herfstvakantie en geldgebrek. Het wordt de zevende actiedag sinds de zomer; veel stakers derven inkomsten voor elke niet gewerkte dag. Het verzet van de middelbare scholieren is nagenoeg verdwenen.


De brandstofvoorziening komt langzaam weer op gang. Bij vijf van de twaalf raffinaderijen is het werk hervat, geen enkel brandstofdepot wordt nog geblokkeerd. De aanvoer van ruwe olie voor de raffinaderijen stagneert nog. Een op de vijf benzinestations kampt met tekorten, een situatie die volgens de regering de komende dagen geleidelijk zal verbeteren.


De vuilnisophalers van Marseille voeren gezondheidsredenen als argument aan om het werk weer op te pakken. In enkele andere steden, zoals Toulouse, wordt nog wel gestaakt door de vuilnismannen.


Ook bij het openbaar vervoer wordt de dienstregeling weer nageleefd. De hogesnelheidstreinen rijden volgens het boekje, regionaal vallen nog wel wat treinen uit. Het aantal stakers neemt per dag af.


Het front van de vakbonden begint wat scheuren te vertonen. De CFDT, de meest reformistische van de grote bonden, spreekt al over de verplichting 'een nieuwe sociale dialoog' te beginnen. Werkgelegenheid voor jongeren en senioren zou daarvan de inzet moeten zijn. François Chérèque van de CFDT spreekt van 'een volgende etappe'.


De andere bonden willen daar nog niet van weten. Ze wachten eerst de opkomst van vandaag af, en hebben ook volgende week zaterdag al uitgeroepen tot actiedag. 'Als de pensioenhervorming kracht van wet heeft, zal de protestbeweging andere vormen aannemen', zei Bernard Thibault, voorman van vakbond CGT. Zo ver is het nog niet. De socialistische partij (PS) wil het wetsvoorstel eerst nog door de constitutionele raad laten toetsen. Dat kan pas half november.


De regering wil nog niet zeggen dat het conflict ten einde is. 'We moeten de Fransen de kans geven afstand te nemen na een conflict dat voor iedereen hard is geweest', zei een woordvoerder.


Vakbondsman Thibault beschuldigde woensdag de politie ervan betogingen in Parijs en Lyon met opzet te hebben laten ontsporen. Als vakbondsleden vermomde agenten zouden stenen hebben gegooid en ruiten ingeslagen om zo de manifestaties in diskrediet te brengen.


Meer over