Franse regering in geweer tegen ontslagen

De Franse regering neemt na een reeks bedrijfssluitingen en de daarover oplopende verontwaardiging maatregelen om ontslagen te bemoeilijken. Dinsdag maakte minister Guigou van Werkgelegenheid & Solidariteit bekend dat sanerende bedrijven tweemaal zoveel moeten betalen voor een afvloeiingsregeling....

Frankrijk verkeert stevig in de greep van sociale turbulentie. Afgelopen weekeinde werd in Calais gedemonstreerd tegen de sluiting van de plaatselijke koekjesfabriek van Lu. Gisteren blokkeerde personeel van de luchtvaartmaatschappijen AOM en Air Liberté de luchthaven van Nice. Bij AOM en Air Liberté hangen een faillissement en zevenduizend ontslagen in de lucht; vandaag volgen nieuwe acties. Morgen is het de beurt aan bijna drieduizend werknemers van Moulinex die met ontslag worden bedreigd.

Tegelijk met de wanhoopsacties van de verliezers, leggen de winnaars van het openbaar vervoer het werk stil: maandag reden de Franse bussen niet omdat de chauffeurs met vijftig jaar met pensioen willen, morgen staat de metro in Parijs stil omdat er extra personeel zou moeten komen.

Moeilijke tijden voor een linkse regering die moet laveren tussen de realiteit van de markt en de verwachtingen van haar achterban. Minister Guigou kondigde gisteren vier maatregelen aan in de Assemblée Nationale. Ontslagprocedures worden verzwaard, kosten van afvloeiingsregelingen verhoogd, een verplichting ingevoerd om voor vervangend werk te zorgen. Tot slot moet het sanerende bedrijf bij sluiting van een vestiging voor andere bedrijvigheid zorgen. Meest in het oog springt het voorschrift dat de ontslagen werknemer voor elk gewerkt jaar eenvijfde maand salaris mee moeten krijgen, in plaats van eentiende maand zoals nu het geval is.

Of hier vooral het linkse geweten wordt gesust, dan wel de sanerende bedrijven een serieuze knauw na krijgen, is nog onduidelijk. In ieder geval is niet tegemoet gekomen aan communistenleider R. Hue, die eiste dat bedrijven die winst maken, moet worden verboden mensen op straat te zetten. Het brein achter de maatregelen, de socialistische parlementariër E. Besson, suggereerde maandag zelf dat vooral sprake was van stoere taal. 'Het midden- en kleinbedrijf mag niet te hard worden geraakt', zei hij in Le Figaro.

Vooral de ontslagen bij Lu, een dochter van het voedingsbedrijf Danone, hebben tot grote verontwaardiging geleid. Danone is een van de Franse topmerken op de wereldmarkt, en daarbij een goed renderend bedrijf. Maandagavond kwam de topman van Danone, F. Riboud, op televisie uitleggen dat hij alle sociale maatregelen al heeft genomen die de regering nu bij wet gaat voorschrijven. Riboud had zich duidelijk verkeken op de volkswoede en de boycot van Danone-producten die nu twee weken met succes loopt.

Sinds premier Jospin in 1997 aan de macht kwam, is het de derde keer dat een groot Frans bedrijf hem met ontslagen in het nauw brengt. In het eerste jaar was het Renault, dat zijn vestiging in het Belgische Vilvoorde sloot. Een storm van woede ging op toen de Franse regering zich muisstil hield. In 1999 zette Michelin personeel op straat terwijl er goed werd verdiend. Jospin maakte een strategische fout met de opmerking 'dat de regering ook niet alles kan'.

En nu Danone, dat tot dusver bekend stond als een sociaal bedrijf. De regering heeft goed begrepen dat ze in ieder geval moet tonen dat er aan gewerkt wordt. Uit de opwinding, schreef Libération-hoofdredacteur S. July gisteren in een commentaar, mag worden opgemaakt dat de Fransen nog steeds geen vrede hebben gesloten met de onzekerheden die horen bij de mondialisering.

July zei erbij dat de omstandigheden anders zijn dan die van een paar jaar geleden. De economische groei is terug, en daarmee het zelfbewustzijn bij werknemers. Des te groter de verontwaardiging over werkgevers die met hun personeel doen wat ze uitkomt.

De Franse regering zelf kan intussen ook niet voldoen aan de verwachtingen van haar eigen werknemers. De onderhandelingen met de ambtenarenbonden zijn stukgelopen. De minister van Staatspersoneel heeft maandag per decreet een salarisverhoging afgekondigd van 1,2 procent voor zowel 2001 als 2002. Nieuwe ambtenarenacties kunnen reeds in de agenda worden geboekt.

Meer over