Frankrijk en Duitsland gaan samen een Europees gevechtsvliegtuig bouwen

Duitsland en Frankrijk gaan samen een nieuw Europees gevechtsvliegtuig ontwikkelen. Dat hebben de twee landen besloten tijdens een gemeenschappelijke ministerraad in Parijs. Het plan moet laten zien dat ze serieus werk willen maken van het revitaliseren van de Europese eenwording en hun traditionele voortrekkersrol daarbij.

Arie Elshout
Macron en Merkel op de Europese Top Beeld anp
Macron en Merkel op de Europese TopBeeld anp

Begin dit jaar werd nog volop gesomberd over de kans dat het populisme vanuit de Angelsaksische wereld zou overslaan naar Frankrijk en Duitsland. Inmiddels is de hervormer Emmanuel Macron gekozen tot Frans president en staat de vaste waarde Angela Merkel er goed voor in de peilingen voor de Duitse verkiezingen van september. Met name Macrons overwinning deed wonderen voor het gemoed van de gevestigde politiek in Europa.

Op de Europese top van juni gaven Berlijn en Parijs al de stoot tot een nauwere Europese samenwerking op defensiegebied. Nu drie weken later ligt er het voornemen om gezamenlijk te gaan werken aan een nieuw gevechtsvliegtuig. De plannen daarvoor moeten medio 2018 zijn afgerond. Ook is het de bedoeling dat wordt samengewerkt bij het ontwikkelen van een nieuwe Tiger-gevechtshelikopter, tactische vliegtuigbommen, zware tanks, artillerie en een Eurodrone.

De Frans-Duitse as, vroeger vaak de drijvende kracht achter de Europese integratie, draait weer na jarenlang te hebben staan wegroesten. Macron heeft een eind gemaakt aan de politieke verlamming en lusteloosheid die het presidentschap van zijn voorganger Francois Hollande kenmerkte.

Dat wil niet zeggen dat iedereen in Europa meteen staat te juichen. In de andere lidstaten, en ook bij de Europese Commissie in Brussel, kijkt menigeen met argusogen naar wat Merkel en haar nieuwe Franse liefde bedisselen. 'Hebben we ook nog wat te zeggen of is het slikken of stikken?', vraagt men zich argwanend af.

Europa telt nu drie types gevechtsvliegtuigen: de Zweedse Gripen, de Franse Rafale en de Eurofighter Typhoon. Dit laatste toestel is gezamenlijk gebouwd door Duitsland, Groot-Brittannië, Spanje en Italië. De Fransen deden aanvankelijk ook mee, maar trokken zich in de jaren tachtig terug uit het Eurofighter-project om een eigen jager, de Rafale, te ontwikkelen. Eigen land eerst - een reflex die tot dit jaar alle pogingen tot het opzetten van een gemeenschappelijke Europese defensie sterk in de weg zat. Ook nu is het de vraag hoe de Britten, Zweden, Spanjaarden en Italianen zullen reageren op de Frans-Duitse plannen voor een nieuwe jager.

Op de recente EU-top zeiden Merkel en Macron zich bewust te zijn van de gevoelens van andere lidstaten. Maar als Europa vooruit wil, moeten Frankrijk en Duitsland het eerst wel eens zijn, zei Macron. Oftewel: zonder samenwerking tussen Frankrijk en Duitsland, honderd jaar geleden nog erfvijanden, gebeurt er niks. Volgens Merkel sluiten zij en Macron niemand uit. We willen met iedereen spreken en het staat iedereen vrij samenwerkingsverbanden met andere landen aan te gaan, zei ze.

Over Macrons plan voor een Europese minister van Financiën was Merkel donderdag overigens voorzichtig. 'We kunnen daarover praten', zei ze. Ze weet dat de Duitse kiezers niets moeten weten van voorstellen die ertoe kunnen leiden dat de noordelijke eurolanden moeten gaan meebetalen aan de schulden van de zuidelijke. Op de EU-top keek Merkel Macron even indringend in de ogen toen ze zei dat sommige lidstaten een nog veel te groot begrotingstekort en schuldenlast hebben. Macron weet dat hij nog wat huiswerk heeft te doen, wil de Frans-Duitse as echt voluit kunnen draaien.

Meer over