Flirt met de stilte

Voor haar vierde album The Silent Song sloot Marike Jager zich op in het kleine schuurtje achter haar huis.

Marike Jager (35) gaat voor door de kloostertuin, gelegen achter het voormalige nonnenschoolpand dat ze bewoont. Takjes kraken onder haar voeten, de kippen schieten weg en daar, achter de bomen, staat 'de hut': een klein, rond, uit leem opgetrokken huisje met een dak dat parmantig omhoogsteekt als een scheepsboeg.

Hier sloot ze zich op om de liedjes voor haar vierde album te schrijven. Ze nam ze ook allemaal hier op, samen met Henk Jan Heuvelink, haar echtgenoot en muzikale partner in crime. Het resultaat is het 'kaalste' en meest ingetogen album dat ze maakte: gitaar, een beetje piano, geen drums, geen bas. Het is een flirt met de stilte die haaks staat op de frivool gearrangeerde voorganger Here Comes The Night (2011) en de passende titel The Silent Song draagt.

'Hoor je die galm?', vraagt ze. Ze is in de hut voor de muur gaan staan en zingt een paar regels. 'Je móét hier wel zacht zingen, want als je hard zingt, klinkt het nergens meer naar.'

Dat kleine, die unieke galm, die wilde ze ook live graag behouden, en ziedaar: het idee voor The Silent Tour was geboren, een bijzondere concertreeks langs kleine kerkjes in heel Nederland, van Amsterdam tot Schiermonnikoog, al erkent ze dat je als Nederlandse artiest ook wel gedwongen bent creatief te zijn in de zoektocht naar plekken om op te treden.

'Het is lastig optredens in het clubcircuit te regelen als het niet zeker is dat er een paar honderd mensen komen. Bij de meeste artiesten is dat niet gegarandeerd, ook bij ons niet. Poppodia spelen steeds meer op safe.'

Het schrijfproces in de hut deed Jager denken aan haar eerste jaren als songschrijver, opgesloten in haar slaapkamer, zonder überhaupt de ambitie te voelen haar werk aan anderen te laten horen. Toen ze toch besloot met haar songs naar buiten te treden, won ze met haar melodieuze liedjes en soepele zangstem in 2003 de Grote Prijs van Nederland, in de categorie singer-songwriter.

Daarna kwamen de albums, steeds iets beter en succesvoller, op haar eigen label Morning Coffee Records, dat ze in 2006 begon met echtgenoot Heuvelink. 'Toen ik mijn eerste liedjes schreef, mocht niemand ze horen. Ze waren geheim. Dat gevoel overviel me ook weer even toen de opnamen in de hut erop zaten. Er had niemand van achter de knoppen meegeluisterd tijdens de opnamen en ineens was er een paniekmoment: is dit niet te kaal? Moeten we dit wel uitbrengen?'

Zeven jaar woont ze nu in het oude schoolpand in Beuningen, maar nog nooit had ze die lemen hut als werkplaats benut. Geen sleutel. Nooit naar zo'n plek op zoek geweest, bovendien.

Ze deed het pas toen ze thuis wilde schrijven, maar de herrie van de plaatselijke kermis, tegenover haar huis, roet in het eten gooide. Het schrijven ging in de maanden daarvoor toch al niet zo lekker: ze ging 'alle kanten op', kwam tot weinig waarover ze tevreden was.

'De hut beperkte me in mijn mogelijkheden. Dat gaf focus. We waren tot dat moment van plan voort te borduren op Here Comes The Night: er zou een plaat komen voor een nog grotere band. Maar deze plek dwong me tot iets heel anders. Ik had al contact gehad met Tchad Blake, die mijn vorige plaat mixte, maar ik heb hem laten weten dat we het bij nader inzien toch zelf gingen doen: zonder opsmuk en effecten.'

Het merkwaardige tuinhuisje is duidelijk aanwezig op het album. Zelfs de serene hoesfoto werd er gemaakt, al zie je dat er niet aan af. Het titelnummer ('Feel the night breathing, slowly, softly') beschrijft de stilte die er hing. The Wolves Are Howling beschrijft hoe Jager 's nachts een hond hoorde aanslaan, gevolgd door alle andere honden in de omgeving. Two verslaat een nacht waarin de stilte plotseling beklemmend was. Ze dwong zichzelf om nog even te blijven en een lied te schrijven: 'Easy now, you'll be alright'.

En dan is er nog Wings, over de nachtelijke vlucht van een uil, dat eindigt met het geluid van noodweer boven Beuningen. Jager en Heuvelink zetten de microfoons open en legden de geluiden vast.

Zo ontstond een hermetisch concept: de hut, het verbond met de stilte, de kerkjes - en dan zul je altijd zien dat er nog iets gebeurt dat daar gevoelsmatig goed bij past. Het mag in de krant, de wereld mag het weten: Jager en Heuvelink verwachten in september hun eerste kind.

De vier van Jager

The Beauty Around (2006)

Jager als klassieke singer- songwriter, begeleid door een dienstbare band. Rudimentair opgenomen. Bevat Lizzy, haar allereerste liedje.

Celia Trigger (2008)

Het bandgeluid wordt steviger, de liedjes beter, maar de essentie blijft: singer-songwriter met rechttoe-rechtaanbegeleiding.

Here Comes The Night (2011)

Plots doet de band meer dan begeleiden. Henk Jan Heuvelink (toetsen) drukt zijn stempel. De rijkdom aan klankkleuren en sferen is groot. Hitjes: de titelsong en Traveller.

The Silent Song (2014)

Terug naar de basis: een gitaar, een beetje piano, een warm, intiem geluid en liedjes die door Jager zachtjes in je oor worden gezongen.

Bijbaan

Sinds 2009 was Marike Jager met regelmaat als presentatrice op tv te zien: in de programma's Trendspotting (VPRO) en Virus (AVRO). Ook deed ze de verslaggeving op de popfestivals Lowlands en de Zwarte Cross. Sinds eind 2013 doet ze geen tv-werk meer. Trendspotting en Virus verdwenen van de buis, de Zwarte Cross ging naar BNN en 3FM-gezichten gaan Lowlands verslaan.

MARIKE JAGER: THE SILENT SONG. MORNING COFFEE/PIAS.

LIVE: VANAVOND DOOPSGEZINDE KERK, UTRECHT (CD-RELEASE, UITVERKOCHT).

TOURNEE LANGS KLEINE KERKJES IN APRIL EN MEI: MARIKEJAGER.COM

Meer over