Flashback naar de Tocht van 1997: Internetloos ontdekten we SBS

De Elfstedentocht-hype is in volle gang en beheerst al dagen de gemoederen op sociale media. Hoe was dat in 1997? Toen Nederland de Tocht en de aanloop ernaartoe - bij gebrek aan goed(koop) internet - toen vooral volgde via televisie.

Het logo van SBS 6 in 1996 Beeld
Het logo van SBS 6 in 1996

Traditioneel via de NOS, maar de kijker wist de weg naar het toen nog marginale SBS 6 steeds beter te vinden. Niet in de laatste plaats dankzij de Friese weerman Piet Paulusma, die op locatie de kijkers wist in te pakken met een altijd opgewekt verslag van de laatste ontwikkelingen en ijsstanden.

De Elfstedenkoorts betekende in zekere zin de doorbraak van het in 1995 begonnen SBS 6. Hart van Nederland wist met blonde presentatrices en verderlichte inhoud langzaam maar zeker de weg naar een miljoenenpubliek te vinden. De volkse aanpak van het nieuws rond de Tocht en vooral de commentaren van het Friese publiek zelf, werden gewaardeerd. Hoewel de rechten van de Tocht der Tochten bij de NOS lagen, trokken de verslagen rond de tocht van de commerciële volkszender veel kijkers.

Miljoenen kijkers
Maar de NOS trok uiteindelijk nog wel aan het langste eind. Met 1,8 miljoen kijkers om 5:30 uur 's morgens en een totaal van 9,2 miljoen kijkers die korte of langere tijd naar het verslag keken, behaalde de nationale omroep een kijkersrecord. Desalniettemin was een trend gezet. Een hang naar de randen van het nieuws, luchtige feiten en meningen rond een nationaal evenement. De populariteit van Hart van Nederland werd na de 4de januari 1997 alleen maar groter en inspireerde uiteindelijk zelfs RTL Nieuws en NOS Journaal.

1997 was nog maar net begonnen toen Henk Angenent de vijftiende Tocht op zijn naam schreef. Het was het jaar dat Bill Clinton aan zijn tweede termijn mocht beginnen, nadat hij in november zijn tegenstrever Bob Dole had verslagen. De campagne verliep voor het eerst ook via internet. Maar van Twitter, Facebook of YouTube nog geen spoor. De Nederlandse hitlijsten werden gedomineerd door Marco Borsato, die net zijn album De Waarheid had gelanceerd. Fans lagen 's nachts voor de platenzaak om de eerste exemplaren te pakken te krijgen. Van muziek downloaden had ook nog vrijwel niemand gehoord.

Netscape
Elfstedenkoorts op internet was al helemaal ver te zoeken. Surfend via Netscape - één van de eerste browsers - kwamen geïnteresseerden al snel uit bij de sites van De Digitale Stad, Startpagina, Omroep.nl of Veronica. Als het modem het überhaupt deed. Via de mobiele telefoon was het al helemaal niet te doen. De kortstondige aanwezigheid van de 'buzzer' maakte rond die tijd plaats voor de eerste mobieltjes in het straatbeeld. PTT Telecom rolde in die jaren de mobiele telefonie langzaam uit. Libertel volgde in 1997 met de introductie van het prepaid-bellen. Pas in 1998 ging het snel, in dat jaar verdubbelde het aantal gsm-gebruikers van 11 procent naar 22 procent van de Nederlandse bevolking.

Terug naar 2012. Want dankzij de gigantische groei die internet en mobiele telefonie hebben doorgemaakt, bereikt de schaatshype grotere hoogtes dan ooit. Wat als we al wel konden twitteren over de editie van 1997? Dat was namelijk één van de gevaarlijkste edities ooit, vanwege het matige ijs. En dat biedt weer hoop voor de Tocht van dit jaar. Want als het toen kon, waarom nu dan niet?

null Beeld ap
Beeld ap
null Beeld anp
Beeld anp
Meer over