Nieuwslobbyactiviteiten VAE

EU treedt onvoldoende op tegen lobby van de Verenigde Arabische Emiraten

De Europese Unie heeft niet voldoende ingegrepen bij de ondoorzichtige lobbyactiviteiten van de Verenigde Arabische Emiraten (VAE), die hun imago in Brussel proberen op te poetsen. Dat stelt de organisatie Corporate Europe Observatory (CEO) in een rapport over de lobbyactiviteiten van de VAE dat vrijdag verschijnt.

Premier Angela Merkel schudt in 2019 de hand van Mohammed bin Zayed Al Nahyan, kroonprins van Abu Dhabi en plaatsvervangend opperbevelhebber van de strijdkrachten van VAE.

 Beeld Gregor Fischer/dpa
Premier Angela Merkel schudt in 2019 de hand van Mohammed bin Zayed Al Nahyan, kroonprins van Abu Dhabi en plaatsvervangend opperbevelhebber van de strijdkrachten van VAE.Beeld Gregor Fischer/dpa

Zo is vanuit de Verenigde Arabische Emiraten een denktank opgezet waaraan verschillende Europese ex-premiers en de voormalige Navo-chef Anders Fogh Rasmussen verbonden zijn. Daarnaast huren de VAE onder meer de gedeeltelijk Nederlandse consultancyfirma Westphalia Global Advisory in.

Het rapport maakt deel uit van een groter project waarmee CEO in kaart wil brengen hoe in Brussel wordt gelobbyd voor autoritaire regimes.

De VAE schendt mensenrechten, is betrokken bij burgeroorlogen in Libië en Jemen, en steunt de Egyptische dictator Abdel Fattah el-Sisi, aldus CEO. Lobbyisten proberen een vriendelijker beeld te schetsen: dat van de VAE als een model van ‘autoritaire stabiliteit’, dat misschien niet aan de Europese democratische normen voldoet, maar te verkiezen valt boven een chaos waarin terroristen en islamisten de macht kunnen grijpen.

Buitenlandse belangen

Daartoe zette de VAE in 2017 de denktank Bussola Institute op, aldus CEO. Tot de honoraire adviesraad van het instituut behoren de voormalige premiers José Maria Aznar (Spanje) en François Fillon (Frankrijk), de voormalige president Mary McAleese (Ierland) en de voormalige Navo-topman Fogh Rasmussen.

Volgens critici, zoals onderzoeker Andreas Krieg van King’s College in Londen, suggereert Bussola een zekere academische objectiviteit, maar dient het de buitenlandse belangen van een regime ‘met een staat van dienst op het gebied van mensenrechten die niet verenigbaar is met Europese waarden’. Het instituut is opgericht door leidende figuren uit de Emiraten. Volgens CEO is onduidelijk waar de financiering vandaan komt.

Nederlandse connectie

Het rapport van CEO noemt ook het consultancybedrijf Westphalia Global Advisory, met kantoren in Brussel, Den Haag en Berlijn. Een van de oprichters is Tim Eestermans, een voormalige Nederlandse diplomaat die voor het ministerie van Buitenlandse Zaken van de VAE werkte.

De ambassade van de VAE in Brussel is een klant van Westphalia. CEO wijst op een rapport waarin Westphalia de VAE adviseert hoe zij zich als een stabiliserende kracht in de regio kunnen presenteren. Eestermans en zijn mede-directeur Timo Behr bestrijden dat zij propaganda bedrijven voor de VAE. Westphalia zou slechts analyses en adviezen verzorgen. ‘Wij verlenen geen steun op het gebied van strategische communicatie aan de ambassade,’ aldus Eestermans en Behr in een schriftelijke reactie. ‘Ons werk is gericht op het bevorderen van expertise en begrip van de EU onder diplomaten van de VAE.’

Amerikaanse bronnen

De Europese Unie scherpte onlangs de regels voor lobbyisten aan, maar voor CEO gaat dat niet ver genoeg. De organisatie wijst naar de de Verenigde Staten, waar lobbyisten meer openheid moeten geven. De onderzoekers van CEO haalden sommige informatie over Europa uit Amerikaanse bronnen.

Bovendien kunnen in de VS overtredingen strafrechtelijk vervolgd worden. Zo werd Trumps voormalige campagnemanager Paul Manafort aangeklaagd wegens verzwegen lobbywerk voor de regering van Oekraïne. Zo streng zou Europa ook moeten zijn, vindt CEO: ‘Waarom is het voor denktank-specialisten, lobbyisten en bemiddelaars zo gemakkelijk om de rol van huurling voor een repressief regime te spelen?’

Meer over