EU-regels toetsen op gezondheid

Besluiten van de Europese Unie moeten, voor ze van kracht worden, worden getoetst op mogelijk schadelijke effecten op de gezondheid van de burgers....

Van onze verslaggeefster Jet Bruinsma

Dat is de belangrijkste aanbeveling op het 'boodschappenlijstje' dat patiënten- en artsenorganisaties, industrie en verpleegkundigen uit alle 25 Europese lidstaten tijdens een schaduwconferentie voorafgaand aan de Europese ministerraad hebben opgesteld voor de ministers van Volksgezondheid. Nooit eerder in de geschiedenis van de EU hebben vertegenwoordigers uit het 'veld' van de gezondheidszorg gezamenlijk één lijn getrokken.

De ruim vierhonderd conferentiegangers vinden dat de gezondheid te weinig aandacht krijgt in de Europese regelgeving, waar de interne markt en de vrije concurrentie centraal staan. De gezondheidszorg is grotendeels overgelaten aan de afzonderlijke lidstaten, maar de indirecte invloed van de economische regels van Europa op de gezondheid van de burgers is groot en vaak schadelijk, bleek tijdens de conferentie.

Zo staat het onomstotelijk vast dat roken, drinken en het consumeren van te vet of te zoet voedsel de gezondheid schaden, maar tegelijkertijd worden verkoop en reclame voor alcohol en ongezonde voedingsmiddelen door Europa niet aan banden gelegd, zegt Tamsin Rose, secretaris-generaal van EPHA, een Europese organisatie van patiënten- en andere non-profitorganisaties. Want dat zou een inbreuk zijn op de interne markt en de vrije concurrentie.

De afzonderlijke lidstaten kunnen daar niets aan veranderen, erkent Rose. Daarom acht ze het onvermijdelijk dat de ministers van Volksgezondheid en de burgers druk gaan uitoefenen op Europa om de regels 'gezonder' te maken. 'Wij moeten leren om de taal van de ministers van Financiën en van de Europese Richtlijnen te gaan spreken. Wij moeten niet onder elkaar blijven klagen over de interne markt, maar beseffen dat wij corrigerend kunnen optreden.'

Vandaar dat de voorzitter van de schaduwconferentie, directeur Iris van Bennekom van de Nederlandse Patiënten/Consumenten Federatie, de wensenlijst gisteren aanbood aan minister Hoogervorst van Volksgezondheid. Hij is voorzitter van de informele ministerraad, die vandaag eindigt. Doel van de schaduwconferentie, een Nederlands initiatief tijdens het Europese voorzitterschap, was een evenwicht te vinden tussen de soms botsende belangen van gezondheid en de interne markt.

De niet-gouvernementele organisaties die deelnamen aan de schaduwbijeenkomst willen ook dat er op Europees niveau eisen worden gesteld aan het opleidingsniveau van artsen en andere zorgverleners.

Nu kent elk EU-land zijn eigen diploma en bekwaamheidseisen. Om de Europese burgers in staat te stellen zo lang mogelijk gezond en zelfstandig te leven, zijnpubliekscampagnes over gezond gedrag nodig, meldt de wensenlijst.

Het vaak gebruikte argument van overheden dat de zorg onbetaalbaar wordt vanwege het groeiend aantal, ongezonde, ouderen, maakte weinig indruk op de congresgangers. 'Er zijn meer ouderen die zorg bieden aan een zieke partner of familielid dan ouderen die zorg consumeren', zei voorzitter Iris van Bennekom.

Ilona Kickbusch, jarenlang werkzaam bij de Wereld Gezondheids Organisatie WHO, thans hoogleraar aan Yale University, signaleerde dat de burger steeds belangrijker wordt als consument op de gezondheidsmarkt.

Meer over