EU neemt voortouw in strijd tegen CO2

Uitstoot moet in 2020 met ten minste 20 procent dalen...

Van onze correspondenten Bart Dirks en Bert Lanting

BRUSSEL Als eerste economische machtsblok in de wereld heeft de Europese Unie zichzelf ambitieuze doelstellingen opgelegd in de strijd tegen klimaatverandering. De uitstoot van CO2 moet in 2020 met ten minste 20 procent dalen. Verder moet eenvijfde van alle energie uit hernieuwbare bronnen komen, zoals windmolens en zonnepanelen.

Ook heeft de EU de strijd aangebonden met verkwistende kantoor- en straatverlichting en dito gloeilampen. De EU-leiders willen daar uiterlijk in 2009 strengere voorschriften voor invoeren. Australië deed de gloeilamp onlangs al in de ban, maar zo ver wil Europa vooralsnog niet gaan. Het gebruik van gloeilampen wordt niet verboden, ‘dat zou misschien wat te fors zijn’, aldus premier Balkenende, maar wel ontraden.

‘We zeggen niet dat de mensen nu al hun gloeilampen moeten weggooien’, zei de Duitse bondskanselier Angela Merkel, die de EU-top voorzat. ‘Maar ze zouden wel moeten gaan kijken wat er in de winkels aan spaarlampen te krijgen is.’ Volgens haar zouden energiezuinige lampen alleen al in Duitsland jaarlijks zes miljoen ton CO2-uitstoot schelen.

De lobbyclub van het Europese bedrijfsleven, Business Europe, reageert terughoudend op het totaalpakket. ‘De erg ambitieuze doelen moeten worden afgewogen tegen de economische en technologische mogelijkheden’, aldus voorzitter Seillière. Hij vreest dat de aandacht voor het milieu ten koste gaat van economische groei en banen, een andere doelstelling van de EU.

Voorzitter Barroso van de Europese Commissie sprak van een historische top. Premier Balkenende zei ‘buitengewoon blij’ te zijn. ‘Enkele jaren geleden was dit onmogelijk.’

‘We hebben er hard voor gevochten’, zei Merkel. ‘Dit zijn ambitieuze, maar geloofwaardige doelen.’ In juni zal ze het pakket op de G8-top voorleggen aan Rusland, de VS en China. ‘We proberen de schwung van deze vergadering over te brengen.’ Als andere industrielanden het voorbeeld volgen, zal de EU de ambities voor de vermindering van de CO2-uitstoot verhogen van 20 naar 30 procent.

Toch verliepen vooral de onderhandelingen over het verplichte aandeel hernieuwbare, ‘groene’ energie moeizaam. Oost-Europese landen als Polen en Tsjechië vonden de verplichting om toe te werken naar 20 procent hernieuwbare energie te ver gaan. Onder hun druk werd afgesproken dat bij de uitwerking rekening wordt gehouden met hun situatie. ‘Het uiteindelijke resultaat geeft ons genoeg bewegingsruimte’, zei de Slowaakse premier Robert Fico.

De Franse president Jacques Chirac, voor wie het de laatste top was, pleitte er vergeefs voor om kernenergie te beschouwen als hernieuwbare energiebron. Wel wordt rekening gehouden met het feit dat kernenergie kan bijdragen aan het halen van de CO2-doelstellingen. Premier Balkenende herhaalde de afspraak in het regeerakkoord dat Nederland geen nieuwe kerncentrales gaat bouwen, maar dat Borssele wel openblijft.

Nederland gaat als proefproject een ‘schone-kolencentrale’ bouwen, waarbij de vrijkomende CO2 niet via schoorstenen in de lucht wordt geblazen, maar ondergronds wordt opgeslagen in lege gasvelden. Met regio’s en energiebedrijven wordt gekeken waar die centrale in 2013 moet openen. Een locatie bij de gasvelden in Slochteren gooit hoge ogen.

Meer over