nieuws

Erdogan dreigt Navo-toetreding Zweden en Finland te blokkeren vanwege Koerdische organisaties

De Turkse president Erdogan zinspeelt op een Turks ‘nee’ tegen toetreding van Finland en Zweden tot de Navo. Mogelijk gebruikt hij de Koerdische PKK als wisselgeld. Volgens Erdogan zijn Scandinavische landen ‘gasthuizen voor terroristische organisaties’.

Rob Vreeken
De Turkse president Recep Tayyip Erdogan. Beeld AFP
De Turkse president Recep Tayyip Erdogan.Beeld AFP

Turkije is ‘geen voorstander’ van toetreding van Finland en Zweden tot de Navo. De Turkse president Recep Tayyip Erdogan heeft dat vrijdag gezegd tegen verslaggevers. Als reden gaf hij dat beide landen onderdak bieden aan terroristische organisaties, zoals de Koerdische PKK en de extreem-linkse DHKP-C.

Als Turkije dwarsligt, kunnen Finland en Zweden geen lid worden van het Atlantische bondgenootschap. Alle dertig lidstaten hebben vetorecht. Erdogan ging echter niet zover dat hij al aankondigde toetreding van de twee Scandinavische landen hoe dan ook te zullen tegenhouden.

Zijn verwijzing naar de PKK en de DHKP-C wekt de indruk dat hij het debat over uitbreiding van de Navo wil aangrijpen om van Zweden en Finland concessies te eisen. De Turkse regering is vooral gebeten op de activiteit in Zweden van personen en groepen die banden hebben met de PKK.

Erdogan zei ook niet de ‘vergissing’ te willen herhalen uit 1980, toen Turkije instemde met de terugkeer van Griekenland in de militaire structuur van de Navo, na zes jaar van slapend lidmaatschap vanwege het conflict om Cyprus. Volgens hem hadden de Grieken daarvan misbruik gemaakt door zich tegen Turkije te keren.

EU-terreurlijst

Zweden telt ongeveer 85 duizend inwoners van Turks-Koerdische komaf. Velen van hen zijn politieke vluchtelingen, die Turkije verlieten vanwege de harde onderdrukking van het Koerdische militantisme, vooral in de jaren negentig. Een substantieel deel van hen heeft waarschijnlijk enige vorm van sympathie voor het gedachtengoed van de KCK, de Koerdische koepelorganisatie waartoe ook de PKK behoort. In de ogen van de Turkse regering is ook de KCK terroristisch.

De PKK staat op de EU-lijst van terroristische organisaties en geldt dus ook in Zweden als zodanig. Koerdische organisaties uit de KCK-hoek hebben echter een ruime mate van vrijheid voor hun activiteiten, vaak onder ‘culturele’ vlag.

In november vorig jaar werd in Stockholm en enkele andere Zweedse steden door Koerden gevierd dat 43 jaar eerder de PKK werd opgericht. Honderden mensen bezochten de bijeenkomst in de hoofdstad onder de leus ‘Maak een eind aan bezetting en fascisme, het is tijd om de vrijheid te herwinnen’.

KCK-bestuurslid Zübeyir Aydar zei daar dat de PKK nog altijd miljoenen aanhangers heeft. Parlementariër Daniel Riazat van de Linkse Partij zei te hopen dat PKK-boegbeeld Abdullah Öcalan spoedig op vrije voeten komt. Öcalan zit al 23 jaar gevangen op een eilandje voor de Turkse kust. Riazat trok een vergelijking met Nelson Mandela.

Dubbelhartige positie

In de Oekraïne-oorlog neemt Turkije een middenpositie in, omdat het probeert te bemiddelen tussen Rusland en Oekraïne. Met beide landen willen de Turken, zo zeggen ze, goede betrekkingen blijven onderhouden. De Turkse regering veroordeelt de Russische invasie, heeft het luchtruim gesloten voor Russische vliegtuigen en laat geen Russische marineschepen toe tot de Bosporus. Turkije heeft zich echter niet aangesloten bij de economische sancties tegen Rusland.

Een woordvoerder van het State Department zei vrijdag dat de VS proberen duidelijkheid te krijgen over de Turkse houding ten aanzien van de beoogde Navo-uitbreiding. Dit weekend zal erover worden gesproken op een bijeenkomst van de ministers van Buitenlandse Zaken van de Navo-landen in Berlijn. De Finse minister Pekka Haavisto riep op tot kalmte. Hij zei zijn Turkse collega Mevlut Cavusoglu te zullen spreken in Berlijn.

Meer over