Nieuws

Engelse protesten tegen wet die demonstratierecht beperkt lopen uit de hand

Voor de derde keer binnen zes dagen was Bristol vrijdagavond het decor van ernstige rellen, die voortvloeiden uit vreedzaam bedoelde protesten tegen omstreden wetgeving die het recht op demonstreren beperkt. Ook in andere Engelse steden gaan tegenstanders inmiddels de straat op.

'Kill the Bill'-protest in het centrum van Manchester.  Beeld Getty Images
'Kill the Bill'-protest in het centrum van Manchester.Beeld Getty Images

‘Kill the Bill’. Onder deze leuze vinden de demonstraties plaats. Bill is Engels voor wet. Maar het heeft ook een sinistere bijklank. The Bill, of The Old Bill, is straattaal voor politie, mede dankzij een politiedrama met deze naam. De politie was dan ook het doelwit bij het eerste protest. Politieauto’s gingen in vlammen op, een politiebureau werd belegerd en 21 agenten liepen verwondingen op.

De ‘bill’ van minister van Binnenlandse Zaken Priti Patel geeft de politie meer bevoegdheden om demonstraties op te breken, bijvoorbeeld wanneer er sprake is van overlast. Ook gaan de straffen omhoog voor geweld tegen politieagenten, en voor het vernielen van straatmeubilair. Toevallig viel de introductie van de wetgeving samen met het overdreven politieoptreden bij de wake voor een vermoorde jonge vrouw in Londen.

Frankrijk

Deze afkeer blijft niet beperkt tot Engeland. In Frankrijk waren er felle protesten tegen het inmiddels weer ingetrokken voornemen van president Emmanuel Macron om het filmen van agenten illegaal te maken. De Verenigde Staten hebben sinds de dood van George Floyd tijdens een aanhouding te maken met anti-politieprotesten. Daar klinkt de roep om het van institutioneel racisme betichte politiekorps grondig te hervormen.

Dat Bristol de bakermat is van de Kill the Bill-protesten heeft waarschijnlijk te maken met het feit dat in deze studentenstad afgelopen zomer het standbeeld van de plaatselijke filantroop en slavenhandelaar Edward Colston in de haven werd gedumpt tijdens Black Lives Matter-protesten. De nieuwe wet geeft rechters de mogelijkheid om mensen die standbeelden vernielen voor tien jaar naar de gevangenis te sturen.

Drieduizend betogers waren vorige week zondag neergestreken in de West-Engelse stad. De meesten wilden, ondanks het onderhavige demonstratieverbod, hun onvrede laten blijken, maar een deel was uit op geweld. Daags na de rellen verspreidde de politie tientallen foto’s van oproerkraaiers. Een 27-jarige man die met opgestoken middelvingers poseerde bij een vernield politiebusje bleek een zoon te zijn van een hoge functionaris bij het gerechtshof.

Politiepaard

Een afschrikkende werking had dit niet, want dinsdag en vrijdag keerden de demonstranten terug. Met name vrijdagavond liep het uit de hand. Er doken beelden op waarop te zien is hoe een politiepaard in paniek raakt nadat het met vuurwerk was bekogeld. Bewindsvrouw Patel reageerde met de opmerking dat ‘het enige doel van dit tuig heibel’ was. Een journalist kreeg klappen toen de oproerpolitie hem aanzag voor een onruststoker.

De burgemeester van Bristol, Marvin Rees, noemde de gewelddadige betogers ‘genotzuchtige, egocentrische mensen die hier zijn gekomen om ruzie te zoeken’. Het 24-jarige Labour-parlementslid Nadia Whitttome, de jongste afgevaardigde van het Britse parlement, pleitte voor een onafhankelijk onderzoek naar het optreden van de politie. Na kritiek voegde ze eraan toe het geweld niet goed te keuren.

Gedurende het weekeinde waren er ook elders protesten, niet alleen in grote steden als Manchester, Sheffield en Birmingham, maar ook in Winchester, Bath en Kingston-upon-Thames, plaatsen die niet snel met opstanden worden geassocieerd. De verwachting is dat de protesten zullen doorgaan, zeker omdat ze vanaf maandag, wanneer nieuwe lockdownversoepelingen van kracht worden, weer toegestaan zijn.

Meer over