El Miloudi legt sleutelen aan embryo's zo traag uit dat een kind het nog zou snappen

Sleutelen aan embryo's: best ingewikkeld. Maar Ajouad El Miloudi legt het zo traag uit dat een kind het nog zou snappen.

null Beeld
Beeld

Ajouad El Miloudi trok, zondag op NPO 2, een witte jas aan, keek door een microscoop en zei: 'Wow.' Het was niet de Keuringsdienst van Waarde waarvoor hij een lab bezocht, maar zijn nieuwe NTR-programma Van DNA tot Z. Een kans om een kromme woordspeling tot titel te verheffen laten ze in Hilversum nooit liggen, maar dat terzijde.

Dna dus. El Miloudi onderzoekt de stand van de wetenschap omtrent dit onderwerp en begint bij de met ethische dilemma's beladen kwestie designerbaby's. Hoever zijn we in het genetisch modificeren van embryo's? En hoever moeten we ermee willen gaan?

Tot nu toe wordt de techniek vooral gebruikt om erfelijke ziekten te herkennen in een embryo, maar binnenkort is het wellicht mogelijk om ons kroost muzikaal talent of blauwe ogen te geven. Een menukaart voor baby's - doe mij maar het slimme, sportieve meisje.

In het lab keek El Miloudi hoe een cel uit een embryo werd gezogen. 'Dit is allemaal echt, hè?', vroeg hij terwijl hij naar de monitor tuurde. El Miloudi hanteert een nogal uitleggerig Willem Wever-toontje, het kinderprogramma waar hij ook voor werkt. Je kunt in elk geval niet zeggen dat het te snel ging.

In Nederland is het niet toegestaan om een embryo op geslacht te selecteren (behalve als er medische redenen voor zijn), maar op Cyprus kun je al een jongetje of een meisje bestellen, met een behandeling van 5.000 euro. Zo'n kliniek bezocht Bas Heijne eerder voor de aflevering over designerbaby's in zijn programma De volmaakte mens.

De schadelijke gevolgen van genetisch gemodificeerd doorfokken liet het programma zien aan de hand van dikbilkoeien. Die hebben zulke ontwikkelde spieren dat het bekken te klein is voor een natuurlijke bevalling. Per definitie een keizersnee dus, zei de boer.

Wat bioloog Frans de Waal van deze menselijke ingreep in het dierenrijk had gevonden, laat zich raden. De primatoloog, wereldberoemd door zijn onderzoek naar chimpansees, begon zijn betoog bij Zomergasten met het lach-effect dat bij mensen optreedt als ze naar apen kijken: we worden nerveus van hoeveel ze op ons lijken.

Na een mooi fragment uit de documentaire Chimps onder elkaar van Bert Haanstra legde De Waal uit dat een goede alfaman niet persé de sterkste is, maar voor harmonie zorgt. In de Burgers' Zoo, waar de film is opgenomen, begon De Waal zijn carrière door 'uren en uren' de chimpansees te bestuderen.

De avond ontvouwde zich als een ode aan het observeren. Het begon met die opmerking over zijn academische collega's: 'De psychologie bestaat vooral uit vragenlijsten invullen. Dat vertrouw ik helemaal niet.'

Een debat tussen Hillary Clinton en Donald Trump werd geluidloos vertoond: het ging De Waal om Trumps intimiderende lichaamstaal. Daarna volgde een ongemakkelijke compilatie van Trump die handen schudt: weinig harmonieus. Een nerveus lach-effect kon niet onderdrukt worden. Net een mens. Iets doorgefokt wellicht.

Meer over