Eerst wat 'adjes' en dan de kroeg in

Vanaf 1 januari moeten jongeren 18 jaar zijn om alcohol te kunnen kopen. Een avondje met jeugd de kroeg in: 'Van mijn ouders mag ik drinken, als ik maar niet kots.'

BUSSUM - De tijd dat je je als zestienjarige uiterlijk om middernacht, als een tot leven gekomen Assepoester, in je ouderlijk huis moest melden, is in Bussum voorbij.

Vrijdagavond tegen twaalven staat er nog maar een handjevol jongeren in café De Koperen Kraan. Een paar zitten er aan de versleten houten bar; voor hun neus een vers fluitje bier en wat munten wisselgeld. Bløf is er wel. En Carly Rae Jepsen ook. Maar hun hits slaan stuk op de lege, vaalrode plavuizen dansvloer.

'De trend is dat ze bijna elke vrijdag of zaterdag een verjaardag hebben waar ze tot een uur of twaalf blijven en dan pas komen ze hierheen', zegt eigenaar Pieter Baaij. 'Let maar op, straks stroomt het in één keer vol.' De Kraan, zoals het café wordt genoemd, draait voornamelijk op jongeren onder de 18. Veel geld brengen ze volgens Baaij niet mee, maar toch zijn ze al met al goed voor de helft van de omzet en het café staat elk weekend vol.

Voorlopig is het meeste leven op dit tijdstip van de avond te ontdekken in het rookhok, waar de 16-jarige Bart, een jongen met donkere ogen, donker haar en sproeten op het gezicht, een vuurtje komt vragen. Hij drinkt 'zo'n beetje' elk weekend wel wat. 'Een biertje, misschien twee. Soms iets meer als het gezellig is.'

Één keer is hij dronken geweest. 'Het was wel gezellig, maar na een tijdje begon ik het wel zat te worden en toen ik thuis kwam kreeg ik ook mijn ouders vol over me heen.' Dat was voor Bart voldoende reden om het in het vervolg rustiger aan te doen en zich netjes op de afgesproken tijd van 01:30 uur thuis te melden. Want anders 'krijg ik een heel gesprek, en daar heb ik geen zin in.'

Vanaf 1 januari verandert de wet en moeten jongeren minimaal 18 jaar zijn om alcohol te mogen kopen. Eigenaar Pieter Baaij ziet er geen heil in om met bijvoorbeeld polsbandjes te gaan werken en heeft besloten om de toegang voor jongeren onder de 18 te weigeren. De gemeente Bussum geeft café-eigenaren en jongeren een maand de tijd om aan de nieuwe regels te wennen en gaat pas vanaf februari actief handhaven.

'Ik vind het wel een beetje moeilijk', zegt Bart over de nieuwe wet, 'maar ik ben niet verslaafd, dus ik kan er wel mee leven. En als ik 18 ben mag het weer, ik kan wel wachten.'

Vol gas

Tegen half twee staat De Koperen Kraan vol. Met de onhandigheid van pubers die hun krachten nog niet kennen springen jongens elkaar om de schouders; de meisjes dansen er omheen of lopen in groepjes achter elkaar aan naar het rookhok en weer terug.

Niet iedere bezoeker van De Koperen Kraan haalt zijn schouders op als Bart. Martijn (17) gaat elk weekend uit; vrijdag én zaterdag. 'Meestal wel vol gas, ja'. Twee weken geleden dronk hij tijdens een zogenaamd 'herendiner' nog 25 bier. Om op gang te komen dronken de jongens voor het diner even zes 'adjes voor de sfeer' ('adjes', van ad fundum: het glas wordt in één keer achterover geslagen, red.) . 'Dan ben je wel een beetje naar de klote ja, maar met bier kan je het in de gaten houden.'

Echt mis heeft Martijn het nog nooit zien gaan. 'We zijn met vrienden en we weten gewoon wanneer we moeten stoppen.' Zijn vader kan er nog wel om lachen, zijn moeder niet. 'Die doet er soms moeilijk over. Dan krijg je dat hele verhaal over dat het slecht is voor je hersenen.' Een verhaal dat hij ook al eens bij een voorlichting op school voorbij heeft horen komen. 'Er breken zoveel hersencellen af en als je te veel drinkt kan je in coma raken, dat soort dingen'. Maar Martijn en zijn vrienden voelen zich niet aangesproken. 'Dat wuif je gewoon in een keer weg. De voorlichting gaat alleen maar over comazuipen, maar dat doet niemand in onze omgeving.'

Martijn wordt in januari 18, dus hij hoeft maar even te wachten voor hij weer naar binnen mag bij De Kraan. Vrienden die een jaar jonger zijn moeten iets anders verzinnen.

'Ik denk dat er veel meer van die home alone-feesten komen; thuis drinken als je ouders er niet zijn.'

Of als je ouders er wel zijn. 'Van mijn ouders mag ik gewoon drinken', zegt Demi (16). Sterker nog: haar ouders hebben Demi leren drinken. Het heeft ervoor gezorgd, zegt ze, dat ze weet waar haar grens ligt: ongeveer tien wijntjes op een avond. Met ouderlijk goedkeuren. 'Als ik maar niet kots'.

Haar vriendin Linde (16) baalt van de nieuwe wetgeving. 'Eerst mocht je allemaal dingen op je 16e, maar straks moet je daarvoor 18 zijn.' Wrang vindt ze het, omdat ze er wel al even van heeft kunnen proeven. 'Straks moeten we missen wat we nu meemaken.'

Eigenaar Baaij staat buiten bij de ingang. Hij kwam hier al als jongen van 15. In 1988, net voordat Marco van Basten tijdens het Europees kampioenschap de verhoudingen tussen Nederland en Rusland op scherp zette, nam hij De Koperen Kraan over. Vanaf januari is zijn hoop gevestigd op de Barten, Demi's en Martijns van een paar jaar geleden. Die zijn inmiddels de 18 voorbij en moeten ervoor zorgen dat De Kraan straks blijft stromen. 'Als dat niet gebeurt', zegt Baaij, 'is het klaar.'

GEEN TOEGANG TOT DE KROEG

De Drank- en Horecawet wordt per 1 januari aangepast. Vanaf dan mag er geen alcohol meer aan jongeren onder de 18 worden verkocht. Mochten jongeren onder de 18 toch alcohol bij zich hebben op openbare plaatsen, dan zijn ze strafbaar. Thuis drinken kan nog wel. Caféhouders zijn verantwoordelijk voor de jongeren in hun zaak: als een jongen van 18 een biertje koopt voor zijn vriendje van 17, is de caféhouder nog steeds strafbaar. Vandaar ook dat veel cafés en clubs in Nederland er vanaf januari voor kiezen om - in elk geval 's avonds - helemaal geen jongeren onder de 18 toe te laten. Het is aan de gemeenten om te controleren of de wet wordt nageleefd. De gemeente Katwijk heeft al laten weten dat met een flinke korrel zout te nemen: daar mogen jongeren die voor 1 januari 2014 16 zijn geworden nog gewoon blijven drinken.

undefined

Meer over