NieuwsJSF

Een paar minuten vertraagd, maar daar landt dan eindelijk de eerste F-35

Die paar minuten vertraging konden er nog wel bij. Na een vlucht van – in figuurlijke zin – meer dan 20 jaar kwam de F-35 Lightning II donderdag eindelijk aan in Nederland. Dat er was uitgekeken naar de opvolger van de F-16 is een understatement. En niet alleen door de vliegtuigspotters die een plek op de spottersheuvel hadden bemachtigd.

De eerste F-35, ook wel bekend als de Joint Strike Fighter, landt donderdag op de vliegbasis Leeuwarden.  Beeld ANP
De eerste F-35, ook wel bekend als de Joint Strike Fighter, landt donderdag op de vliegbasis Leeuwarden.Beeld ANP

Na eindeloos politiek gebakkelei over wat toen nog de Joint Strike Fighter (JSF) heette, financiële tegenvallers en technisch malheur, stond in Leeuwarden donderdagmiddag uiteindelijk toch maar ‘een state of the art-jachtvliegtuig’. Die aanduiding kwam van commandant luchtstrijdkrachten Dennis Luyt . ‘Dit is een verhaal over ongeëvenaarde slagkracht’, zei hij kort voor het moment suprême. Nog geen 16 meter lang, maar met het prijskaartje van een topvoetballer (113 miljoen euro). ‘Dit is de toekomst.’

Ruim tweeduizend mensen haalden het toestel binnen op de vliegbasis Leeuwarden. De Koninklijke Luchtmacht verzorgde op Facebook een livestream, net als de Leeuwarder Courant. Het regionale dagblad had ook al de voorpret verzorgd. ‘De F-35 is een verlengstuk van je lichaam', was de kop boven vier pagina’s in de zaterdagkrant. Maandag: ‘35 dingen die je wilt weten over de F-35.’

Aan de ketting

Je zou in alle euforie haast vergeten dat er – lang geleden alweer – bijna een kabinet struikelde over de aanschaf van de opvolger van de F-16. Dat de kostprijs zowat een looping maakte, waardoor Nederland uiteindelijk 4,5 miljard euro betaalt voor 37 stuks. En dat de aankomst drie jaar vertraagd is, mede vanwege technische mankementen waardoor het zo superieur geachte stealth-gevechtsvliegtuig aan de ketting moest.

Maar die turbulente voorgeschiedenis leek vergeten en vergeven toen de F-35 Lightning II donderdagmiddag om 15.26 uur in Leeuwarden landde. Na een vlucht vanuit Italië (waar het toestel gebouwd is). En na een aantal flybys in formatie met de drie voorgangers van de straaljager. Militairen koesteren decorum. Spottersogen zijn liefkozend en coulant – zolang ‘de kist’ maar ‘op de plaat’ komt.

Zo vertoont de entree van de JSF – om in het seizoen te blijven – parallellen met de intocht van Sinterklaas. De Pieten zijn zoek, de verlanglijstjes kwijt en de cadeautjes vergeten, zien we ieder jaar weer in het Sinterklaasjournaal. Maar als de goedheiligman eenmaal voet op de kade zet, zijn alle onheilstijdingen plotsklaps verleden tijd.

Wit voetje bij Trump

Het kabinet gaat zelfs nog negen exemplaren aanschaffen, voor 1 miljard euro. ‘Botten naar de honden gooien’, foeterde GroenLinks-Tweede Kamerlid Isabelle Diks deze week in het parlement. Met de extra straaljagers zou Nederland een wit voetje willen halen bij de Amerikaanse president Donald Trump, die moppert dat de Europese landen onvoldoende bijdragen in Navo-verband. Diks vindt dat defensie moet investeren in wat zij het ‘grootste kapitaal’ noemde: personeel. Want 37 straaljagers kunnen de achtduizend openstaande vacatures niet vullen.

Een echte primeur was de landing van de F-35 donderdag niet. De straaljager deed Leeuwarden in 2016 al aan voor een testvlucht, om de geluidsoverlast te meten. En afgelopen zomer konden bezoekers van de Luchtmachtdagen in Volkel zien hoeveel militair machtsvertoon je koopt voor 90 miljoen euro. Maar nu is de F-35 operationeel – en gekomen om te blijven.

Meer over