Nieuws

Een coronapaspoort? RIVM en GGD’s zien daar veel steun voor in Nederland

De concertzaal of de dierentuin in met een negatieve test of vaccinatiebewijs: in een onderzoek van het RIVM en de GGD’s zegt 7 op de 10 mensen dit een goed idee te vinden. Met name vaccinatiebewijzen liggen politiek gevoelig, omdat ze zouden leiden tot een indirecte vaccinatieplicht.

Zo’n vijfhonderd mensen verzamelden zich in het Beatrix Theater in Utrecht voor een zogeheten Fieldlabevenement. Beeld Joris van Gennip
Zo’n vijfhonderd mensen verzamelden zich in het Beatrix Theater in Utrecht voor een zogeheten Fieldlabevenement.Beeld Joris van Gennip

Dit blijkt uit een periodiek vragenlijstonderzoek van het RIVM en de GGD’s over de naleving van coronamaatregelen en het draagvlak hiervoor. Voor het eerst werden de 47 duizend deelnemers naar hun mening over een coronapaspoort is gevraagd.

Op de vraag of activiteiten en locaties moeten worden opengesteld voor mensen die zijn gevaccineerd, antwoordde 70 procent ‘wel’ of ‘helemaal wel’. 68 procent vindt het een goed idee als mensen met een negatieve testuitslag meer vrijheden krijgen. Volgens het RIVM zijn deze resultaten niet representatief genoeg om ze één op één door te vertalen naar Nederland als geheel, maar geven ze wel een goede indicatie van wat de bevolking vindt.

Indirecte vaccinatieplicht

Vaccinatiebewijzen liggen politiek gevoelig: meerdere partijen, waaronder de ChristenUnie, SGP en PVV, zijn er huiverig voor of simpelweg tegen. Ze zijn bang dat dit tot een indirecte vaccinatieplicht leidt. Alleen D66 durfde zich tijdens de verkiezingscampagne expliciet uit te spreken voor een vaccinatiebewijs. In het onderzoek gaf 18 procent aan tegen zo’n bewijs te zijn, 17 procent was tegen toegang bij een negatieve test. De rest antwoordde neutraal.

Op dit moment zijn er in het hele land proeven met testbewijzen. Het gaat onder meer om bezoekjes aan zwembaden, cafés, casino’s, sporthallen, musea en dierentuinen voor mensen die zich bij een teststraat hebben laten testen. In april hoopt het kabinet een wet voor te kunnen leggen aan de Tweede Kamer die de inzet van deze testbewijzen regelt, schreef het deze week in een Kamerbrief.

In mei zou het dan zover kunnen zijn: de eerste activiteiten waar je met een negatieve testuitslag in de rij kunt aansluiten. Niet meer bij wijze van proef, maar als toevoeging aan het ‘nieuwe normaal’.

Groen sein

Bij de testen wordt gebruik gemaakt van de CoronaCheckapp. Na een negatieve test op een officiële testlocatie, verschijnt in deze app een QR-code. De organisator van het evenement scant die code om te controleren of het testbewijs geldig is. Het is de bedoeling dat er op een later moment ook een papieren testbewijs komt.

Technisch is het mogelijk om met hetzelfde systeem bij te houden of iemand is gevaccineerd. De controleur bij de ingang zou dan niet te zien krijgen of iemand zich heeft laten testen of is ingeënt, er verschijnt gewoon een groen sein: deze persoon mag door. Zo zou er geen sprake zijn van een indirecte vaccinatieplicht: wie zich niet wil laten vaccineren, kan zich laten testen en aan de poort hoeft niemand van die keuze te weten. Tegenstanders werpen daar tegenin dat testen tijd kost en sommigen het als onprettig ervaren. Niet-gevaccineerde mensen zouden zich hierdoor alsnog in hun vrijheid beknot kunnen voelen.

Probleemloos reizen

Ook op Europees niveau is een vaccinatiepaspoort in de maak. De Europese Commissie wil dat burgers hiermee probleemloos door de Unie kunnen reizen. Met name zuidelijke lidstaten, wier economie voor een belangrijk deel draait op toerisme, zijn grote pleitbezorgers voor zo’n paspoort.

Het RIVM en de GGD’s ondervroegen de deelnemers ook nog over steun voor de huidige coronaregels. Hierbij valt onder meer op hoe weinig deelnemers achter het advies staan om maximaal één bezoeker per dag te ontvangen. 47 procent van de ondervraagden zegt deze regel te steunen, in februari was dit nog 57 procent. Het percentage dat zich aan de maatregel zegt te houden, is gedaald van 81 naar 73 procent.

Iets meer dan 40 procent zegt positief of zeer positief te zijn over de manier waarop de Nederlandse overheid de coronacrisis aanpakt. Een even grote groep staat hier neutraal tegenover, de overige 20 procent is negatief of zeer negatief.

Meer over