'Door bezuinigingen op AIVD wordt Nederland sitting duck'

De veiligheidsdienst AIVD zou wel eens internationaal gezien in de kou kunnen komen te staan als de geplande bezuinigingen doorgaan. Diverse experts, onder wie oud-minister Ben Bot van Buitenlandse Zaken, waarschuwden de Tweede Kamer daar woensdag voor. 'De AIVD kan alleen effectief zijn als informatie uitgewisseld kan worden met buitenlandse inlichtingendiensten', aldus Bot.

Voormalig minister van Buitenlandse Zaken Ben Bot. Beeld anp
Voormalig minister van Buitenlandse Zaken Ben Bot.Beeld anp

Als de AIVD door de bezuinigingen andere diensten niet meer genoeg 'ruilhandel' kan bieden, raakt de dienst volgens Bot geïsoleerd.

Niet alleen de experts zien donkere wolken boven de AIVD hangen, ook de Tweede Kamer maakt zich grote zorgen. Vanaf 2014 gaan de kortingen stapsgewijs in. De geheime dienst heeft dit jaar een budget van rond de 200 miljoen euro. Dat is in 2015 23 miljoen minder. De AIVD moet in 2018 in totaal circa 70 miljoen hebben bezuinigd. Kamerleden vrezen dat hierdoor de veiligheid van Nederland schade oploopt. Verantwoordelijk minister Ronald Plasterk (Binnenlandse Zaken) meent dat dit niet het geval is.

In het regeerakkoord werd afgesproken dat de buitenlandtak van de AIVD zou worden geschrapt. In plaats daarvan zou worden ingezet op samenwerking met buitenlandse diensten om informatie uit het buitenland te vergaren. Die specifieke opdracht werd later ingetrokken, maar het bedrag aan bezuinigingen blijft staan.

'Sitting duck'
Ook oud-chef van de Veiligheidsdienst Arthur Docters van Leeuwen waarschuwde ervoor dat de informatiepostie van Nederland in het geding is. 'Het regeerakkoord zegt dat de informatie wel van de zusterdiensten komt, maar dat is opgeschreven door mensen die niet weten hoe het werkt.'

Volgens Docters van Leeuwen wordt Nederland zonder buitenlandtak een 'sitting duck', oftwel een machteloos doel, omdat het niet op tijd te weten komt als er concrete gevaren dreigen. 'Landen zullen ons nog wel iets vertellen, maar wanneer zullen ze dat doen? Dat maakt een groot verschil.'

Meer over