nieuwsperu

Door aanslag duikt twee weken voor Peruaanse verkiezingen plots de naam ‘Lichtend Pad’ weer op

Een ogenschijnlijk politiek gemotiveerde aanslag kostte zondagavond aan zestien Peruanen het leven. Bijna drie decennia nadat guerrillabeweging Lichtend Pad de strijd staakte, duikt de naam van de gewelddadige groep plots weer op. Het bloedbad zet druk op de presidentsverkiezingen die over twee weken plaatsvinden.

Leden van Lichtend Pad in 2012. Beeld Reuters
Leden van Lichtend Pad in 2012.Beeld Reuters

Lokale autoriteiten troffen maandag in een bar in het plaatsje Vizcatán del Ene, in de centrale regio Junín, een tafereel aan dat herinneringen oproept aan de donkerste dagen uit de tijd van guerrillabewegingen Lichtend Pad en de Revolutionaire Beweging Tupac Amaru. Het politierapport leest als een scène uit een actiefilm: lijken in een gangetje dat leidt naar een clandestiene bar, een dode man in een stoel, vier verkoolde lichamen waaronder twee kinderlijkjes. Mannen, vrouwen en kinderen, doodgeschoten en verbrand.

De daders lieten hun handtekening achter, zo lijkt het: naast de lichamen lagen pamfletten ondertekend door Lichtend Pad met een politieke waarschuwing: ‘Boycot de verkiezingen’, en nog dreigender: ‘Wie stemt voor (presidentskandidaat Keiko, red.) Fujimori is een verrader.’

Twee dagen later worstelt het Zuid-Amerikaanse land met de implicaties van de aanslag. Is daadwerkelijk sprake van een terugkeer van Lichtend Pad, de maoïstische guerrillabeweging die tot begin jaren negentig dood en verderf zaaide op het Peruaanse platteland en naar schatting 69 duizend slachtoffers maakte? En wat betekent de moordpartij voor de verkiezingsstrijd tussen de rechtse Fujimori, dochter van ex-president Alberto Fujimori (1990 - 200) die op harde wijze afrekende met Lichtend Pad, en de linkse Pedro Castillo, die zich presenteert als kandidaat van ruraal Peru?

De Peruaanse politie had dinsdag nog geen sluitend antwoord: de aanslag heeft weliswaar ‘kenmerken’ van het werk van Lichtend Pad, maar vond ook plaats in een ‘zone waar drugs wordt verhandeld’. De tropische regio op de grens tussen het Andesgebergte en het Amazonewoud staat bekend om cocaïneproductie en -handel. Volgens onderzoekssite Ojo Publico is in het gebied een organisatie actief die zich ooit afsplitste van Lichtend Pad, maar zich sindsdien bezighoudt met drugshandel en geen politieke motieven meer zou hebben.

Politieonderzoek moet uitwijzen of sprake was van een politieke aanslag of een criminele afrekening. Totdat dat antwoord is gegeven, heeft de gebeurtenis vooral impact op de campagne van de linkse kandidaat Castillo. De schoolmeester met cowboyhoed was de grootste verrassing van de eerste ronde, waarin hij en Fujimori met 19 en 13 procent van de stemmen het beste presteerden. Zijn tegenstanders schilderen hem af als marxist met sympathieën voor de guerrillabewegingen van eind vorige eeuw.

Plots verschuift de campagne van thema’s als economie en ongelijkheid naar de dreiging van binnenlands terrorisme. Vooral Castillo zal zich moeten verdedigen tegen aantijgingen dat hij banden met dan wel sympathie zou hebben voor terroristen. Fujimori heeft haar antwoord op een terugkeer van Lichtend Pad al klaar: haar vader gaf het voorbeeld. Alberto Fujimori zit weliswaar vast voor mensenrechtenschendingen, maar het hard-rechtse ‘Fujimorismo’ kent nog steeds veel aanhangers in Peru.

In peilingen had Castillo tot nog toe een (krimpende) voorsprong op Fujimori. De tweede, beslissende ronde vindt plaats op 6 juni.

Meer over