'Dollar Bill' loopt in op Al Gore

Ex-senator Bill Bradley strijdt met Al Gore om de Democratische nominatie voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen in 2000. 'Dollar Bill' probeert Gore links in te halen....

In de Amerikaanse Senaat stond Bill Bradley bekend als 'de enige Democraat die nog saaier is dan Al Gore'. Maar nu de boomlange ex-senator het Witte Huis probeert te veroveren, begint hij langzamerhand zijn slome imago kwijt te raken en loopt hij stilletjes op Al Gore in.

Bradley is de enige Democraat die het heeft gewaagd het op te nemen tegen de kroonprins van president Clinton. De vice-president gedraagt zich als de gezalfde kandidaat van de Democraten, maar volgens Bradley is het nog lang niet zeker dat Gore de Democratische nominatie krijgt.

De voormalige senator - Bradley heeft 18 jaar voor New Jersey in de Senaat gezeten - put hoop uit de jongste opiniepeilingen die aangeven dat Gore nog maar 12 tot 15 punten op hem voorligt. Vorige maand was het verschil nog 30 punten. In New Hampshire, waar begin 2000 de eerste voorverkiezingen worden gehouden, loopt Bradley nog maar een paar punten achter op Gore.

Kennelijk is hij niet de enige die in zijn kansen gelooft: de ex-senator heeft de eerste helft van dit jaar al 12 miljoen dollar bijeengehaald voor zijn verkiezingscampagne. Dat is niet veel minder dan vice-president Gore, die kan terugvallen op een geoliede fund raising machine.

Merkwaardig genoeg lijkt Bradley's optreden juist zijn geheime wapen tegen de vice-president. Terwijl Gore een wat houterige indruk maakt, komt Bradley heel ontspannen, zelfs geestig over. Hij kan het zich veroorloven relaxed te zijn: anders dan de vice-president heeft hij niets te verliezen.

Bradley is al maanden bezig de electorale akker te bewerken, maar gaf vorige week in zijn geboorteplaats Crystal City in Missouri officieel het startschot voor de campagne. De gebeurtenis trok heel wat publiek, maar net als elders bleken veel toeschouwers te zijn gekomen om hem een handtekening af te troggelen. In een vorig leven was Bradley befaamd als speler bij de Knicks, de basketbalploeg uit New York. Het contract dat Bradley na zijn studie met de ploeg tekende, was zo lucratief dat het hem de bijnaam 'Dollar Bill' opleverde.

De ex-senator blijkt het vooral te moeten hebben van Democraten die een hekel hebben aan president Clinton en het Al Gore aanwrijven dat hij Clintons dubieuze escapades, zoals de Lewinsky-affaire, altijd heeft goedgepraat.

Bradley valt Gore niet op de Lewinsky-affaire aan, maar hij hamert er wel steeds op dat persoonlijke tekortkomingen er wel degelijk toe doen in het Witte Huis.

Wat dat betreft heeft hij een onberispelijk verleden. Bradley stond er bij zijn collega's in de Senaat om bekend dat hij niet aan het drukke avondleven van politiek Washington meedeed. Hij zorgde ervoor altijd netjes op tijd thuis te zijn, zodat hij samen met zijn dochter kon eten. Zijn vrouw Ernestine - van oorsprong een Duitse- zat doordeweek in New Jersey, waar ze nog steeds literatuurwetenschap doceert.

Terwijl Gore het politieke midden opzoekt, profileert Bradley zich als de idealistische kandidaat, links van de vice-president. Bradley's voornaamste boodschap is dat de Amerikaanse economie het onder Clinton en Gore misschien dan wel goed heeft gedaan, maar dat er voor de 'working class' Amerikanen weinig is veranderd. 'Als de beurs de hemel in schiet, maar boerengezinnen failliet gaan, dan kun je onmogelijk het gevoel hebben dat de economie de goede kant opgaat', houdt hij zijn gehoor keer op keer voor. Hij hamert er ook op dat een op de vijf kinderen in de VS nog in armoede leeft.

Bradley belooft de kiezers ook dat hij als president wel iets zal doen aan het probleem dat ruim 40 miljoen Amerikanen nog zonder ziektekostenverzekering zitten. President Clinton probeerde dat ook te doen, maar zijn hervormingsplannen - die hij in handen had gegeven van zijn vrouw Hillary - liepen vast op verzet in het Congres.

Bradley's probleem is dat Gore het repareren van het ziektekostengat ook bovenaan zijn agenda heeft gezet. Gore ontvouwde onlangs plannen om, als hij gekozen wordt, tijdens zijn eerste ambtstermijn elf miljoen kinderen aan ziektekostenverzekering te helpen.

De ex-senator uit New Jersey flirt ook met de vakbeweging. In de Senaat was Bradley een uitgesproken voorstander van vrije handel, maar nu toont hij opvallend veel begrip voor klachten dat Amerikaanse bedrijven door goedkope import worden bedreigd.

Daarmee hoopt Bradley de steun te krijgen van de machtige vakfederatie AFL-CIO, of in ieder geval zoveel verdeeldheid in de vakbondsrangen te zaaien dat de vakfederatie zich niet achter Gore schaart.

Bradley heeft zijn hoop nu vooral gevestigd op de voorverkiezingen in New Hampshire en vlak daarna, in New York. Als hij Gore daar verslaat, zullen de leiders van de Democratische partij zich misschien afvragen of Gore wel enige kans maakt tegen gouverneur George Bush, de gedoodverfde kandidaat bij de Republikeinen.

Maar het is de vraag of Bradley veel meer kans heeft. Het probleem is dat hij op het ogenblik zelfs linkser koerst dan de main stream Democraten, laat staan de gematigde Republikeinen die hij dan in zijn kamp moet zien te lokken.

Volgens historicus Allan Lichtman van de American University zal de strijd tussen Gore en Bradley de kansen van Bush alleen maar vergroten. 'Als er een gevecht om de nominatie is, hebben de Democraten altijd verloren'.

Meer over