Bellen metOnze sportverslaggever

‘Dit worden geen fantastische Spelen, áls ze al doorgaan’

Met de Olympische Spelen voor de deur is in Tokio de noodtoestand verlengd vanwege een te hoog aantal coronagevallen. John Volkers vliegt er half juli heen om verslag te doen. Maar kan het toernooi wel doorgaan onder deze omstandigheden?

Het Odaiba Marine Park in Tokio. Beeld EPA
Het Odaiba Marine Park in Tokio.Beeld EPA

Nog een week of negen voor de Spelen beginnen. Het aantal besmettingen blijft stijgen en volgens peilingen hebben de meeste Japanners er geen zin in. Artsen en de grote krant Asahi Shimbun riepen de regering al op het evenement af te blazen. Hoe kijkt de sportwereld naar dit alles?

‘Die zwijgt. Twee Japanse tennissers hebben zich hardop afgevraagd of het wel kan, de Spelen organiseren onder deze omstandigheden. En Roger Federer heeft wat blijk van twijfel gegeven. De andere sporters geven verder allemaal aan dat ze er enorme zin in hebben en er klaar voor zijn. Niemand zegt erbij: áls het doorgaat. Terwijl dat de disclaimer van deze tijd zou moeten zijn.

‘Dat is sport. Je kunt maar aan één ding denken: dat moment dat je in actie komt, je mag geen enkele twijfel toelaten over de vraag of de Spelen wel doorgaan. Sporters vrezen dat als ze er niet 100 procent van overtuigd zijn dat ze in actie zullen komen, ze er ook niet voor 100 procent in gaan. Om dezelfde reden hoor je sporters nooit zeggen dat ze zullen stoppen na de Spelen. De gedachte is dat je dan in feite al aan het afbouwen bent.’

Acht je het waarschijnlijk dat het toernooi wordt uitgesteld of afgesteld?

‘De Japanse overheid en het Internationaal Olympisch Comité tonen geen spoor van twijfel over het doorgaan van de Spelen. Dat kunnen ze ook niet, elk spoortje van twijfel zou tegen ze werken. Als premier Suga ook maar de kleinste kier laat zien, dan zal de hele deur open worden geduwd.

‘Ook Maurits Hendriks en Pieter van den Hoogenband van ons nationaal olympisch comité NOC-NSF herhalen alleen maar: het gaat door en het wordt fantastisch. Dan denk ik, Pieter, doe normaal. Dit worden geen fantastische Spelen. Alles is zodanig aan veiligheidsregels gebonden, dat gaat zijn weerslag hebben op het toernooi.’

Hoe ziet die weerslag eruit?

‘Het besluit of er publiek mag komen, en zo ja, in welke mate, is verschoven naar juni. Ik moet het nog zien, met inachtneming hoeveel angst er leeft in Japan. Er komen 80- tot 90 duizend mensen vanuit de hele wereld het land in. Zo’n massale verplaatsing over de wereld is er sinds het uitbreken van de pandemie niet meer geweest.

‘Als er geen publiek is, of weinig, dan gaat dat ten koste van de atmosfeer, en daarmee van de sport. Publiek kan ervoor zorgen dat sporters boven zichzelf uitstijgen. Dan voel je je benen niet meer, bij wijze van spreken. In kleinere stadions, zoals een volleybal- of handbalstadion, kun je nog een beetje sfeer scheppen met muziek, of door wat geluiden van publiek na te bootsen. Maar als je in een leeg olympisch stadion gaat atletieken, dan zou ik niet weten hoe je dat moet doen. Zonder dat publiek is het alsof je gewoon op een zaterdagmiddag een wedstrijd in Lisse loopt.’

Je gaat zelf naar Japan om verslag te doen. Hoe worden deze Spelen voor jou anders dan anders?

‘Vanwege de pandemie gaan we met zijn drieën in plaats van mijn zijn vijven. Dat is een heel beperkte afvaardiging. Donderdag had ik een Japanse cursus over mijn rol als zogenoemde covid liaison officer. Dat betekent dat ik toezicht moet houden op de collega’s met wie ik ga, Rob Gollin en fotograaf Klaas-Jan van der Weij. In de veertien dagen voor vertrek moeten we sociale contacten tot een absoluut minimum beperken en dagelijks onze temperatuur meten.

‘We moeten allemaal een gezondheidsapp en een locatieapp op onze telefoon zetten. Zodra we voet op Japanse bodem zetten, moet de bluetooth aan. Dan gaan die apps werken en krijgen we bijvoorbeeld een melding als we in de buurt zijn geweest van iemand die later besmet blijkt.

‘Ik moet elke dag mijn collega’s vragen naar hun gezondheidstoestand en hun antwoorden in een spreadsheet invullen. Journalisten die elke dag met sporters in contact komen moeten dagelijks testen, net als de sporters zelf. Anders word je om de vier dagen getest.

‘Normaal duik je in die stadions bovenop elkaar om een quote te noteren van Dafne Schippers of Ranomi Kromowidjojo. Nu moeten we verplicht 2 meter afstand houden van de sporters. Meestal hangt er een spatscherm tussen. Zo niet, dan moet het interview via camera’s. Dat had ik laatst in Zwitserland, tijdens het EK turnen: we stonden op ongeveer 10 meter afstand van elkaar in een camera tegen elkaar te praten. We hadden het interview zowat roepend kunnen doen.’

Wat nou als de Spelen uiteindelijk toch niet doorgaan?

‘Dan wordt er pijn geleden. Sporters zullen de kans mislopen om de grootste medaille uit hun loopbaan te halen, terwijl ze er wel klaar voor waren. De carrière van een aantal sporters op leeftijd, de categorie Epke Zonderland, kan vrij roemloos eindigen.

‘En het IOC zal enkele miljarden aan inkomsten mislopen. Dat geld wordt gebruikt om het wereldwijde topsportsysteem in stand te houden. De WK atletiek en zwemmen zijn al naar volgend jaar geschoven, dus dan kan er bij de grote internationale sportfederaties wel een geldprobleem ontstaan.

‘Maar ik denk dat er heel veel moet gebeuren, willen de Spelen niet doorgaan. Tot nu toe pleiten alleen mensen die niet over de Spelen beslissen ervoor om het af te blazen. Zolang dat zo blijft, zullen die critici misschien wel worden gehoord, maar niet gehoorzaamd.’

Meer over