Discriminatie

Discriminatie..

In het redactioneel commentaar (Forum, 18 april) over de pil van Drion staat dat met de nieuwe euthanasiewet een belangrijk argument voor die pil is weggenomen: de angst van oude mensen dat ze niet door een arts geholpen worden wanneer ondraaglijk en uitzichtloos lijden zich daadwerkelijk voordoet. In een beschouwing in het aprilnummer van Huisarts en Wetenschap bepleiten Niekamp, arts, en Van der Geest, hoogleraar medische antropologie UvA, onderzoek naar mogelijke leeftijdsdiscriminatie van ouderen bij euthanasie. De cijfers lijken namelijk uit te wijzen dat juist bij ouderen minder vaak euthanasie wordt toegepast dan bij jongeren. De maatschappelijke opvatting is dat lijden voor ouderen meer 'normaal' is dan voor jongeren. Dit maakt de kans dat de doodswens van een jonge aids-patiënt erkend wordt door een arts groter dan die van een oudere chronische longpatiënt. Daar komt bij dat de status van de huidige generatie hoogbejaarden gemiddeld sterker van die van de arts verschilt dan die van jongeren; die zijn hoger opgeleid en verbaal vaardiger. De negentigjarige vrouw met alleen zes jaar lagere school uit 1920 die haar hele leven huisvrouw en moeder was en beslissingen graag aan de dokter liet, zal haar doodswens minder snel erkend krijgen dan iemand met een hoge status als Bongersma (overigens is dit volgens mij eerder sociaal-maatschappelijke discriminatie dan leeftijdsdiscriminatie).

Bij ouderen zal mogelijk ook minder vaak euthanasie worden uitgevoerd omdat juist op het moment dat dit gewenst of nodig wordt, er ook perioden van verwardheid, beginnende dementie of depressie kunnen optreden. En dat maakt de oudere patiënt wilsonbekwaam, zijn doodswens inconsistent en diskwalificeert hem in feite voor euthanasie.

Ik zou hier nog aan willen toevoegen dat euthanasie in instellingen als verpleeg- en ziekenhuizen relatief weinig voorkomt, mogelijk omdat de behandel- en zorgcultuur in deze instellingen daar haaks op staat. Bovendien ontlenen de instellingen hun bestaansrecht aan mensen die zorg nodig hebben, niet aan mensen die met leven willen stoppen.

In het commentaar wordt de vrees uitgesproken dat de pil van Drion de weg vrijmaakt voor beïnvloeding van buitenaf. Onderzocht moet worden of en in hoeverre dit niet evenzeer het geval is bij euthanasie. En of de door Niekamp en Van der Geest gesuggereerde discriminatie van ouderen niet verband houdt met verschijnselen als het opereren van 'zelfmoordconsulenten' van De Einder, die zijn opgepakt op verdenking van het op verzoek doden van een 81-jarige Groningse (de Volkskrant,18 april).

Meer over