ProfielNIEUWE STAATSSECRETARIS

Dilan Yeşilgöz: mediagenieke politicus die ‘betuttelend’ links verruilde voor de VVD

Dilan Yeşilgöz. Beeld Manon van der Zwaal
Dilan Yeşilgöz.Beeld Manon van der Zwaal

In de paar jaar dat Yeşilgöz nu een publiek figuur is, is meer over haar bekend geworden dan over Rutte in al zijn jaren als minister-president. De kersverse demissionair staatssecretaris Economische Zaken weet met scherpe woorden en foto’s van haar hond het publiek te vangen.

Mark Rutte constateert het kort voor de verkiezingen alsof het hem zomaar is overkomen. Moet je onze kieslijst toch eens zien: vier vrouwen op de plekken twee tot en met vijf. Hoe bestaat het! En wat voor vrouwen! Voor de eerste drie heeft hij lovende typeringen, voor de vierde volstaat het enthousiast roepen van haar naam: Dilan!

Dat enthousiasme wordt door de VVD-kiezers gedeeld, Dilan Yeşilgöz-Zegerius (43) krijgt 45.630 voorkeurstemmen, waarmee ze met Rutte en Tamara van Ark − als hoogst geplaatste vrouw − de enige echte stemmentrekker op de lijst is. De enige VVD’er die er blijkbaar, in de schaduw van Rutte, in is geslaagd een eigen positie bij de kiezer op te bouwen.

Het is een populariteit die sterk leunt op haar media-optredens. Ze is een graag geziene gast in praatprogramma’s, van alle VVD-Kamerleden was ze de afgelopen kabinetsperiode het meest op tv. Niet eens per se vanwege haar diepe inzichten of ferme overtuigingen, maar eerder door de scherpte en precisie waarmee ze haar verhaal vertelt. Ze is niet bang, verdedigt met hetzelfde enthousiasme kernenergie als etnisch profileren: ‘Aanpakken die handel!’

SP-lid

Dat ze op de politieke rechterzijde zou belanden, lag lange tijd niet voor de hand. Ze groeit op in een links gezin in Turkije, vlucht als jong meisje met haar moeder naar Nederland, waar haar Koerdische vader al verblijft. Zodra ze meerderjarig is, wordt ze lid van de SP, een logische keus gezien haar familiegeschiedenis. Daarna stapt ze over naar GroenLinks, vervolgens de PvdA. Vanwege het − zoals ze het in een interview met de Volkskrant noemt − paternalisme en betuttelracisme van de linkse partijen, kiest ze uiteindelijk voor de VVD, waar haar talent al snel herkend wordt. Als beleidsadviseur van de gemeente Amsterdam − onder anderen van wethouder Lodewijk Asscher − leert ze de politieke praktijk van binnenuit kennen. Ze wordt gescout voor de gemeenteraad van Amsterdam, laat in het voorbijgaan vallen dat de functie van burgemeester haar ook wel wat lijkt en schroeft haar bekendheid en media-ervaring op door tafeldame bij PowNed te worden. ‘Bemoei je ermee’, dat is de slogan waarmee ze zich kandideert als Kamerlid.

Yeşilgöz is in 2017 klaar voor Den Haag, zoveel is zeker. Dat Den Haag ook klaar is voor haar, blijkt uit de vrijheid die ze krijgt. Ze wordt op stevige portefeuilles gezet, eerst media en ontwikkelingssamenwerking, daarna klimaat en energie, vervolgens justitie en veiligheid, een terrein dat haar na aan het hart ligt. Voetbalhooligans die zich misdragen, kerkgangers die journalisten belagen, agenten die gevaar lopen tijdens hun werk, ambulancepersoneel dat belaagd wordt − niets gebeurt op veiligheidsgebied zonder dat Yeşilgöz het van een reactie voorziet. En altijd in ferme bewoordingen.

Haatdragende reacties

Ze maakt er niet alleen vrienden mee. Yeşilgöz scoort hoog op het lijstje van vrouwelijke politici die haatdragende reacties op sociale media krijgen, in de Kamer zoeken sommige politici nadrukkelijk de confrontatie met haar op − Farid Azarkan van Denk doet het door haar consequent bij de naam van haar man - Zegerius − aan te spreken.

In een overwegend fletse fractie wordt ze het uithangbord van een VVD die wil laten zien echt nog wel strijdbaar te zijn. Daarvoor krijgt ze alle ruimte. Yeşilgöz is bij uitstek een mediapolitica. Ze is actief op alle sociale mediakanalen van de VVD, wordt overal geïnterviewd, schuift soms drie keer per week aan in debatcentrum De Balie. De media-ervaring die ze opbouwt is indrukwekkend.

Gul geeft ze in die optredens inkijkjes in haar privéleven. In de paar jaar dat ze publiek figuur is, wordt meer over haar bekend dan over Rutte in al zijn jaren als minister-president. Ze vertelt graag over de Louis Vuitton-tas die haar moeder als enige bezitting meenam op haar vlucht met een bootje uit Turkije, over haar twijfels om wel of geen kinderen te nemen, over haar man die veel meer dan zij aan vastigheid hecht. En vooral over haar hond, die een wezenlijk deel van haar publieke identiteit uitmaakt. Eerst waren het er twee, Cuba en Pacino. Ze zijn inmiddels opgevolgd door Moos − wie haar op sociale media volgt, heeft hem zien opgroeien.

Koning Willem-Alexander heeft Yeşilgöz-Zegerius zojuist beëdigd als staatssecretaris van Economische Zaken, in Paleis Huis ten Bosch. Beeld Brunopress
Koning Willem-Alexander heeft Yeşilgöz-Zegerius zojuist beëdigd als staatssecretaris van Economische Zaken, in Paleis Huis ten Bosch.Beeld Brunopress

Economische Zaken

Waar zien we u terug na de volgende verkiezingen, is de laatste vraag in het Volkskrant-interview van ruim een jaar geleden. Haar antwoord: ‘Laat mij maar in de Kamer blijven.’ Het is dus een staatssecretariaat klimaat en energie geworden, op het ministerie van Economische Zaken. Ze was niet de meest voor de hand liggende kandidaat. Je zou eerder aan Kamerlid Mark Harbers denken, die al eerder staatssecretaris was en de afgelopen jaren energie en klimaat in portefeuille had. Of aan de variant van D66, dat twee mensen van buiten de Haagse cirkel naar voren schoof toen Menno Snel bij belastingzaken moest worden opgevolgd. De VVD had andere plannen. Wie in de nadagen van het kabinet alsnog als bewindspersoon naar voren wordt geschoven, moet kennelijk ervaring opdoen.

Yeşilgöz wordt klaargestoomd. Voor wat, dat moet over enkele maanden blijken.

3 x Dilan Yesilgöz-Zegerius

‘Ook Shell moet zich aan het klimaatakkoord houden’, is woensdag de koele tekst van haar eerste officiële verklaring als staatssecretaris. Die reactie op de rechterlijke uitspraak is misschien niet de gedroomde binnenkomer voor een VVD’er op Economische Zaken.

Samen met hond Moos, van wie ze veel foto’s deelt op social media, hoopt ze komende maand als hoogste politicus te eindigen in de strijd om de Best Social Awards.

Ze is een liefhebber van countrymuziek, en dan vooral van de grote Amerikaanse acts zoals die te zien zijn op het Country to Country festival in het Afas in Amsterdam. Dwight Yoakam is een favoriet, net als Dolly Parton.