Den Haag CS moet 'verbinden'

Nederlandse steden en een groots entree: het wil maar niet lukken.

null Beeld anp
Beeld anp

Den Haag Centraal Station is 'klaar, maar nog niet af'. Dat moest gevierd: maandag deed burgemeester Jozias van Aartsen deze verbale dubbele flikflak. Met ambtsketting stond hij op een podium in de winderige stationshal, in licht en ruimte gezet door het nieuwe glazen dak - 294 'wybertjes', samen 'twee voetbalvelden groot'.

Symbolisch: is de trein van de verbouwing eenmaal gaan rijden, dan is er geen weg meer terug. Ook al wordt de geplande aankomsttijd niet gehaald. 'Klaar, maar nog niet af', riep conducteur Van Aartsen dus.

Let u bij het verlaten van de trein op uw spullen.

Cadeautje: toeschouwers hadden zwarte petjes gekregen, met de rode woorden 'Opening Den Haag Centraal' erop. In de hal weergalmde de holle retoriek van de regisseurs van dit mediamomentje. Het nieuwe station moet 'verbinden', zo herhaalde 'treinliefhebber' en spreekstalmeester Erik de Zwart braaf uit de dienstregeling van zijn schnabbelexpres. De verbouwde hal is 'een vindplaats van sociaal geluk', dichtte NS-baas Roger van Boxtel. Staatssecretaris Sharon Dijksma wees op witte ledlampjes ter hoogte van perron 5. De 'ontmoetingswolk': 'Daar kunt u met elkaar lekker onder staan, heb ik begrepen.'

Mooi.

Nederland heeft er de laatste tijd prachtige 'nieuwe' stations bij gekregen; er volgen er nog meer. Rotterdam CS staat onbetwist op 1. Maar buiten die vindplaatsen van sociaal geluk beland je steevast op dood spoor, in welke stad ook. Een bouwput, verkeersknooppunt of een muur van friet- en wietpaleizen.

En altijd wind.

Een grootse entree, een béétje feestelijk onthaal: we kunnen het niet.

Wie Den Haag CS verlaat, kan grofweg kiezen uit drie windturbines. Aan de ene kant lonken het Letterkundig Museum, het Kinderboekenmuseum, de Koninklijke Bibliotheek en het Nationaal Archief, maar de route naar dat walhalla is een lijdensweg langs kil beton (aan uw rechterzijde de 'apenrots' van Buitenlandse Zaken) en zielloze spiegelpanden. Bij de eerste stap uit CS blaast een orkaan van links, aangejaagd door een doorgang tussen CS en kantoorkolos New Babylon.

Aan de andere zijde leidt een verborgen route langs ministeries en de Action naar het Spuiplein, sinds kort met versgegraven bouwput. Door een bijzondere speling der elementen staat er altijd tegenwind.

Maar weinig maakt mistroostiger dan het verlaten van de hoofduitgang. Het Koningin Julianaplein, een grote kale klinkervlakte met prominent zicht op een fietsflat van twee hoog. Kantoorpanden van Staedion en CS zelf zijn opgebouwd uit oude grauwe grindtegels.

Den Haag: je tikt ertegen en haalt je knokkels open aan betonnen bunkers uit het voormalige Oost-Duitsland. Op dat plein zag ik mijn feestpetje verdwijnen in een koude kolk van wind.

Nederland is klaar, maar nog lang niet af.

Ontvang elke dag de Volkskrant Avond Nieuwsbrief in uw mailbox, met het nieuws van vandaag, tv-tips voor vanavond, en alvast zes artikelen uit de krant van morgen. Schrijf u hier in.

Meer over