Nieuws

Deense media samen tegenover Google, dat moet gaan betalen voor nieuws

Deense media bundelen de krachten in hun concurrentiestrijd met Google en Facebook. Bijna dertig uitgevers gaan gezamenlijk onderhandelen met de techbedrijven, die ze willen laten betalen voor nieuws dat hun platforms laten zien.

Een man kijkt op zijn mobiele telefoon voor het Google-hoofdkantoor in New York. Met advertenties bij links naar nieuwsberichten van andere media verdient Google geld. Deense media trekken nu samen op om Google te laten betalen voor het weergeven van dat nieuws. Beeld Getty Images
Een man kijkt op zijn mobiele telefoon voor het Google-hoofdkantoor in New York. Met advertenties bij links naar nieuwsberichten van andere media verdient Google geld. Deense media trekken nu samen op om Google te laten betalen voor het weergeven van dat nieuws.Beeld Getty Images

Het Deense initiatief, dat mediabedrijven in andere Europese landen zou kunnen inspireren, is gebaseerd op de auteursrechtenrichtlijn van de EU. Die geeft uitgevers het recht geld te eisen voor digitaal gebruik van hun materiaal. Door hierin gezamenlijk op te trekken, kunnen de techbedrijven niet hun gebruikelijke spelletje van ‘verdeel en heers’ spelen, zegt een van de drijvende krachten achter het initiatief in de Financial Times.

Anders Krab-Johansen, de hoogste baas bij krantengroep Berlingske Media: ‘Wat je in de meeste landen ziet, is dat Google of Facebook deals sluiten met één of een paar dominante mediabedrijven, dat zij de norm bepalen en dat de markt moet volgen.’ De nieuwe tactiek zou de Denen ‘een bepaald gewicht geven in de gesprekken’. Vrijdag komen vertegenwoordigers van Deense omroepen, kranten en nieuwssites bijeen voor hun eerste collectieve vergadering.

Gratis

Uitgevers en mediabedrijven klagen al grofweg vijftien jaar dat Google over hun rug geld verdient. Ze krijgen niet of nauwelijks betaald voor informatie die zij hebben vergaard, en gratis wordt aangeboden via Google News en zoekmachines. Voor Google is de verkoop van advertenties bij dit soort berichten en links een substantiële inkomstenbron.

De andere kant van het verhaal is dat partijen als Google en Facebook vaak slechts een flard van de informatie uit een artikel publiceren, en doorverwijzen naar de oorspronkelijke bron. Voor het bezoek op hun website of hun apps zijn uitgevers in zekere zin afhankelijk van de techbedrijven.

Google en Facebook trekken jaarlijks honderden miljoenen dollars uit om wereldwijd voor nieuws te betalen. Ze sluiten een-op-eenovereenkomsten met uitgevers, gekoppeld aan specifieke nieuwsproducten. Begin dit jaar is in Frankrijk zo'n akkoord bereikt met de nieuwsindustrie, waarover geen details bekendgemaakt zijn. Inmiddels willen Franse tijdschriften ook in gesprek met Google.

Australië

In maart sloot Facebook een deal met het grote Australische mediaconcern News Corp, over betalingen voor het gebruik van hun nieuws. Een woordvoerder van het bedrijf noemde dit ‘een mijlpaal voor de journalistiek’. Het akkoord was mede het gevolg van een nieuwe wet in dat land, op grond waarvan hoge boetes kunnen worden opgelegd.

Google ligt voor zover bekend nog dwars in Australië. Volgens Google-topvrouw Mel Silva kan de wetgeving in dat land op termijn leiden tot het vertrek van haar bedrijf uit Australië, omdat die onwerkbaar zou zijn. Betalen voor links gaat volgens haar in tegen het principe van het vrije, open internet.

Europese regels zijn minder vergaand dan de Australische: hier draait het om het betalen voor korte stukjes tekst, niet om de publicatie van links.

Google heeft laten weten dat het de Deense onderhandelingsstrategie zal respecteren en met media in gesprek wil gaan om tot nieuwe afspraken te komen.